BÀI ĐỌC 1 Ed 37:12-14

Bài trích sách ngôn sứ Ê-dê-ki-en.

Đức Chúa là Thiên Chúa phán như sau: “Hỡi dân Ta, này chính Ta mở huyệt cho các ngươi, Ta sẽ đưa các ngươi lên khỏi huyệt và đem các ngươi về đất Ít-ra-en. Các ngươi sẽ nhận biết chính Ta là Đức Chúa, khi Ta mở huyệt cho các ngươi và đưa các ngươi lên khỏi huyệt, hỡi dân Ta. Ta sẽ đặt thần khí của Ta vào trong các ngươi và các ngươi sẽ được hồi sinh. Ta sẽ cho các ngươi định cư trên đất của các ngươi. Bấy giờ, các ngươi sẽ nhận biết chính Ta là Đức Chúa, Ta đã phán là Ta làm. Đó là sấm ngôn của Đức Chúa.”

Đó là Lời Chúa.

BÀI ĐỌC 2 Rm 8:8-11

Bài trích thư của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Rô-ma.

Thưa anh em, những ai bị tính xác thịt chi phối thì không thể vừa lòng Thiên Chúa. Nhưng anh em không bị tính xác thịt chi phối, mà được Thần Khí chi phối, bởi vì Thần Khí của Thiên Chúa ngự trong anh em. Ai không có Thần Khí của Đức Ki-tô, thì không thuộc về Đức Ki-tô. Nhưng nếu Đức Ki-tô ở trong anh em, thì dầu thân xác anh em có phải chết vì tội đã phạm, Thần Khí cũng ban cho anh em được sống, vì anh em đã được trở nên công chính. Lại nữa, nếu Thần Khí ngự trong anh em, Thần Khí của Đấng đã làm cho Đức Giê-su sống lại từ cõi chết, thì Đấng đã làm cho Đức Giê-su sống lại từ cõi chết, cũng sẽ dùng Thần Khí của Người đang ngự trong anh em, mà làm cho thân xác của anh em được sự sống mới.

Đó là Lời Chúa.

TUNG HÔ TIN MỪNG Ga11:25a,26

Chúa nói: Chính Thầy là sự sống lại và là sự sống; ai tin vào Thầy sẽ không phải chết bao giờ.

TIN MỪNG Ga 11:1-45

Tin mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.

Khi ấy, hai chị em của Ladarô sai người đến thưa Chúa Giêsu rằng: "Lạy Thầy, người Thầy yêu đau liệt". Nghe tin ấy, Chúa Giêsu liền bảo: "Bệnh này không đến nỗi chết, nhưng để làm sáng danh Thiên Chúa và do đó Con Thiên Chúa sẽ được vinh hiển".

Chúa Giêsu thương Martha và em là Maria và Ladarô. Khi hay tin ông này đau liệt, Người còn lưu lại đó hai ngày. Rồi Người bảo môn đệ: "Chúng ta hãy trở lại xứ Giuđêa".

Đến nơi, Chúa Giêsu thấy Ladarô đã được an táng bốn ngày rồi. Khi hay tin Chúa Giêsu đến, Martha đi đón Người, còn Maria vẫn ngồi nhà. Martha thưa Chúa Giêsu: "Thưa Thầy, nếu Thầy có mặt ở đây thì em con không chết. Tuy nhiên, ngay cả bây giờ, con biết Thầy xin gì cùng Thiên Chúa, Thiên Chúa cũng sẽ ban cho Thầy". Chúa Giêsu nói: "Em con sẽ sống lại". Martha thưa: "Con biết ngày tận thế, khi kẻ chết sống lại, thì em con cũng sẽ sống lại". Chúa Giêsu nói: "Ta là sự sống lại và là sự sống. Ai tin Ta, dầu có chết cũng sẽ được sống. Và kẻ nào sống mà tin Ta, sẽ không chết bao giờ. Con có tin điều đó không?" Bà thưa: "Thưa Thầy: vâng, con đã tin Thầy là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống đã đến trong thế gian".

Người xúc động và hỏi: "Đã an táng Ladarô ở đâu?" Họ thưa: "Thưa Thầy, xin đến mà xem". Chúa Giêsu rơi lệ. Người Do-thái liền nói: "Kìa, xem Ngài thương ông ấy biết bao!" Nhưng có mấy kẻ trong đám nói: "Ông ấy đã mở mắt người mù từ khi mới sinh mà không làm được cho người này khỏi chết ư?" Chúa Giêsu lại xúc động; Người đi đến mộ.

Mộ đó là một hang nhỏ có tảng đá đậy trên. Chúa Giêsu bảo: "Hãy đẩy tảng đá ra". Martha là chị người chết, thưa: "Thưa Thầy, đã nặng mùi rồi vì đã bốn ngày". Chúa Giêsu lại nói: "Ta đã chẳng bảo con rằng: Nếu con tin, thì con sẽ xem thấy vinh quang của Thiên Chúa sao?" Thế là người ta cất tảng đá ra. Chúa Giêsu ngước nhìn lên và nói: "Lạy Cha, Con cảm tạ Cha đã nhậm lời Con. Con biết Cha hằng nghe lời Con. Nhưng Con nói lên vì những người đứng xung quanh đây, để họ tin rằng Cha đã sai Con". Nói rồi, Người kêu lớn tiếng: "Ladarô! Hãy ra đây!" Người đã chết đi ra, chân tay còn quấn những mảnh vải, trên mặt quấn khăn liệm. Chúa Giêsu bảo: "Hãy cởi ra cho anh ấy đi".

Một số người Do-thái đến thăm Maria, khi được chứng kiến những việc Chúa Giêsu làm, thì đã tin vào Người.

Đó là Lời Chúa.

 

Thủ tướng Benjamin Netanyahu phát biểu trên truyền hình tối Thứ Sáu, 20 Tháng Ba, rằng ông “không hề phỉ báng Chúa Giêsu Kitô”, sau một làn sóng phản đối dữ dội về những bình luận ông đưa ra liên quan đến cuộc chiến ở Iran.

Tối thứ Năm, Thủ tướng Netanyahu trích dẫn nhà sử học Will Durant nói rằng: “Lịch sử chứng minh rằng, thật không may và đáng buồn, Chúa Giêsu chẳng có ưu thế nào so với Thành Cát Tư Hãn. Bởi vì nếu bạn đủ mạnh, đủ tàn nhẫn, đủ quyền lực, thì cái ác sẽ thắng cái thiện. Sự hung hăng sẽ thắng sự ôn hòa.”

Trước các phản ứng dữ dội từ các Kitô Hữu, Netanyahu trên truyền hình tối Thứ Sáu nói rằng ý tưởng này là của Durant.

Ông nói: “Là một người hết lòng ngưỡng mộ Chúa Giêsu Kitô, Durant tuyên bố rằng chỉ riêng đạo đức thôi là chưa đủ để bảo đảm sự sống còn. Một nền văn minh ưu việt về mặt đạo đức vẫn có thể sụp đổ trước một kẻ thù tàn nhẫn nếu nó không có sức mạnh để tự vệ.”

“Tôi không có ý xúc phạm ai cả,” ông nói thêm.

Trong số những người chỉ trích Netanyahu có Mario Nawfal, một doanh nhân Do Thái sống tại Dubai với lượng người theo dõi lớn trên mạng xã hội X.

“Anh bạn (ám chỉ Thủ tướng Israel, Benjamin Netanyahu)… đó không phải là điều đáng khoe khoang, đó là một trò đáng xấu hổ tột độ,” Nawfal trách móc. “Israel đã phải tham gia vào cuộc chiến bảo vệ hình ảnh của mình trước thế giới rồi, vậy mà ngay giữa lúc đó ngài Thủ tướng của chúng ta lại quyết định buông câu ‘kẻ mạnh thắng, Chúa là ai chứ?’.”

Hôm thứ Sáu, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết việc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu “bỉ báng Chúa Giêsu Kitô, là điều đáng chú ý”.

“Đối với một người phụ thuộc nhiều vào thiện chí của các tín hữu Kitô ở Hoa Kỳ, việc Netanyahu công khai xúc phạm Chúa Giêsu Kitô, là điều đáng chú ý,” Araghchi nói và đăng kèm một video ghi lại phát biểu của Netanyahu.

Ông Araghchi cho biết, việc Thủ tướng Israel “hết lời ca ngợi” Thành Cát Tư Hãn, “kẻ tàn sát dã man nhất khu vực chúng ta từng chứng kiến, cũng phù hợp với vị thế hiện tại của ông ta như một tên tội phạm chiến tranh bị truy nã”.

Trong bài phát biểu trên truyền hình tối thứ Năm, Netanyahu nói: “Chúa Giêsu Kitô không có lợi thế nào so với Thành Cát Tư Hãn. Bởi vì nếu bạn đủ mạnh, đủ tàn nhẫn, đủ quyền lực, thì cái ác sẽ thắng cái thiện. Sự hung hăng sẽ thắng sự ôn hòa.”

Negar Mortazavi, một người Iran, cải đạo từ Hồi Giáo sang Công Giáo, đang phục vụ tại Trung tâm Chính Sách quốc tế của Hoa Kỳ, lại lạc quan cho rằng tuyên bố của Thủ tướng Israel, Benjamin Netanyahu, tuy có gây sốc cho cô nhưng nó chống lại luận điệu của nhà cầm quyền Iran cho rằng cuộc chiến hiện nay là cuộc chiến giữa một bên là Hồi Giáo Sunni và phương Tây Kitô Giáo chống lại Hồi Giáo Shiite. Tuyên bố của Netanyahu cho thấy không thể đánh đồng giữa Israel và phương Tây Kitô Giáo. Mortazavi nhắc nhở mọi người rằng Netanyahu một người Do Thái Giáo cực đoan vẫn thường tìm cách mỉa mai Kitô Giáo; diễn biến mới này cũng không có gì lạ.

Tình hình căng thẳng trong khu vực đã leo thang kể từ khi Israel và Mỹ cùng phát động các cuộc tấn công nhằm vào Iran vào ngày 28 tháng 2, khiến hơn 1.200 người thiệt mạng, trong đó có cả Lãnh đạo tối cao lúc bấy giờ là Ayatollah Ali Khamenei.

Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn nhắm vào Israel, Jordan, Iraq và các quốc gia vùng Vịnh có đặt các căn cứ quân sự của Mỹ, gây thương vong và thiệt hại về cơ sở hạ tầng, đồng thời làm gián đoạn thị trường toàn cầu và ngành hàng không.

---

Source:Anadolu Agency

Iranian foreign minister says Israeli premier's 'open disdain for Jesus Christ is remarkable'

 

Theo Kathleen N. Hattrup, trong bản tin Aleteia ngày 21/03/2026, Tổng thống Mỹ được hỏi về lời kêu gọi của người đồng hương, Đức Giáo Hoàng Leo, về việc ngừng bắn và đối thoại ở Trung Đông.

"Giáo hoàng Leo đang kêu gọi ngừng bắn ở Trung Đông và mở lại đối thoại. Ngài nói gì với Giáo hoàng, thưa ngài?"

Đây là câu hỏi mà một tổ chức truyền thông Công Giáo đặt ra cho Tổng thống Mỹ Trump vào ngày 20 tháng 3.

Tổng thống nói rằng "chúng ta có thể đối thoại", nhưng cho biết ông không mong muốn một lệnh ngừng bắn.

Trên thực tế, Đức Giáo Hoàng Leo đã nhiều lần kêu gọi chấm dứt chiến tranh và xung đột, cả ở Trung Đông lẫn Ukraine và nhiều nơi khác đang phải chịu đựng chiến tranh.

Chúa nhật tuần trước, Đức Giáo Hoàng nói:

Hai tuần qua, người dân Trung Đông đã phải chịu đựng bạo lực khủng khiếp của chiến tranh. Hàng ngàn người vô tội đã thiệt mạng, và vô số người khác buộc phải rời bỏ nhà cửa. Tôi xin bày tỏ lòng kính trọng sâu sắc nhất đến tất cả những người đã mất người thân trong các cuộc tấn công nhằm vào trường học, bệnh viện và khu dân cư.

Câu trả lời đầy đủ của Tổng thống Trump dành cho nhà báo hôm thứ Sáu như sau:

Chúng ta có thể đối thoại nhưng tôi không muốn ngừng bắn. Bạn biết đấy, bạn không thể ngừng bắn khi bạn đang xóa sổ hoàn toàn phía bên kia.

Họ không có hải quân, không có không quân, không có bất cứ thiết bị nào để… họ không có trinh sát, không có phòng không, không có radar, và các nhà lãnh đạo của họ đều đã bị giết ở mọi cấp độ. Chúng tôi không tìm cách [ngừng bắn].

 

Tiffany Stanley, trong bản tin của Crux ngày 21 tháng 3 năm 2026, cho hay: Những phát ngôn nặng tính Kitô giáo của Pete Hegseth đang bị dò xét kỹ sau khi Mỹ tuyên chiến với Iran.

Thực vậy, kể từ khi trở thành Bộ trưởng Quốc phòng, Pete Hegseth đã không thiếu cách để đưa tư tưởng Tin Lành bảo thủ của mình vào Lầu Năm Góc.

Ông tổ chức các buổi lễ thờ phượng của Kitô giáo hàng tháng cho nhân viên. Các video quảng bá của bộ ông đã hiển thị các câu Kinh Thánh bên cạnh các cảnh quay quân sự. Trong các bài phát biểu và phỏng vấn, ông thường lập luận rằng Hoa Kỳ được thành lập như một quốc gia Kitô giáo và quân đội nên hướng về Thiên Chúa, điều này có thể gây nguy hiểm cho sứ mệnh thế tục của quân đội và chủ nghĩa đa nguyên khó khăn lắm mới giành được.

Giờ đây, những lời lẽ nặng tính Kitô giáo của Bộ trưởng Quốc phòng đã mang một ý nghĩa mới sau khi Mỹ và Israel gây chiến với Iran, một chế độ thần quyền Hồi giáo.

“Các giáo sĩ Hồi giáo đang tuyệt vọng và hoảng loạn,” ông nói trong một cuộc họp báo gần đây của Lầu Năm Góc, ám chỉ các giáo sĩ Hồi giáo Shia của Iran. Sau đó, ông đọc Thánh vịnh 144, một đoạn Kinh thánh mà người Do Thái và Kitô giáo cùng chia sẻ: “Ngợi khen Chúa, tảng đá của con, Đấng rèn luyện tay con cho chiến tranh và ngón tay con cho trận chiến.”

Hegseth từng bảo vệ các cuộc Thập tự chinh, những cuộc chiến tranh tàn bạo thời trung cổ giữa Kitô giáo và Hồi giáo. Trong cuốn sách “Cuộc Thập tự chinh Mỹ” năm 2020 của mình, ông viết rằng những người hưởng thụ nền văn minh phương Tây nên “cảm ơn một chiến binh Thập tự chinh”. Hai hình xăm của ông lấy cảm hứng từ hình ảnh Thập tự chinh: Thập tự giá Giêrusalem và cụm từ “Deus Vult”, hay “Chúa muốn vậy”, mà Hegseth gọi là “khẩu hiệu tập hợp của các hiệp sĩ Kitô giáo khi họ hành quân đến Giêrusalem”.

Matthew D. Taylor, một học giả thỉnh giảng tại Đại học Georgetown, người nghiên cứu về chủ nghĩa cực đoan tôn giáo và thường xuyên chỉ trích Hegseth, cho biết: “Việc Mỹ tự nguyện gây chiến với một quốc gia Hồi giáo bằng quân đội dưới sự lãnh đạo của Pete Hegseth chính xác là kịch bản mà những người như tôi đã cảnh báo trước cuộc bầu cử và trong suốt quá trình bổ nhiệm ông ấy.”

Taylor nói rằng lời lẽ và sự lãnh đạo của Hegseth “chỉ có thể làm gia tăng và củng cố nỗi sợ hãi và sự thù địch sâu xa mà chế độ Iran dành cho Mỹ.”

Khi được hỏi liệu Hegseth có nhìn nhận cuộc chiến ở Iran theo khía cạnh tôn giáo hay không, người phát ngôn Bộ Quốc phòng đã chỉ ra một cuộc phỏng vấn gần đây trên CBS, trong đó Hegseth dường như xác nhận điều đó.

“Chúng ta đang chiến đấu với những kẻ cuồng tín tôn giáo, những kẻ tìm kiếm khả năng hạt nhân để gây ra một cuộc tận thế tôn giáo,” Hegseth nói về các nhà lãnh đạo Iran. “Nhưng từ quan điểm của tôi, rõ ràng tôi là một người có đức tin, người khuyến khích binh lính của chúng ta dựa vào đức tin của họ, dựa vào Thiên Chúa.”

Những cáo buộc cho rằng các chỉ huy quân đội Mỹ viện dẫn các lời tiên tri trong Kinh Thánh vẫn chưa được kiểm chứng.

Nhiều thế hệ tín đồ Tin Lành đã bị ảnh hưởng bởi phiên bản riêng của họ về ngày tận thế và sự kết thúc của thế giới, được lan truyền qua các cuốn sách như loạt truyện “Left Behind” và “The Late Great Planet Earth”, hay bộ phim kinh dị “A Thief in the Night”. Một số tín hữu Tin Lành tin vào những lời tiên tri cho rằng chiến tranh liên quan đến Israel là chìa khóa để dẫn đến sự trở lại của Chúa Giê-su.

Mục sư theo chủ nghĩa Phục quốc Do Thái John Hagee, người đứng đầu tổ chức Christians United for Israel, đã nói về cuộc chiến tranh Iran: “Về mặt tiên tri, chúng ta đang đúng thời điểm”.

Tuy nhiên, người đồng sáng lập tín phái của Hegseth không giảng dạy nền thần học này. Mục sư Doug Wilson của Giáo hội Tin Lành Cải cách tự nhận mình là người theo chủ nghĩa hậu thiên niên kỷ, nghĩa là ông tin rằng hầu hết các sự kiện khải huyền trong Kinh Thánh đã xảy ra, mở đường cho quá trình Kitô hóa dần dần thế giới trước khi Chúa Kitô trở lại.

Ông Hegseth chưa từng nói rằng cuộc chiến với Iran là một phần của lời tiên tri trong Kinh Thánh. Tuy nhiên, vài ngày sau khi cuộc xung đột bắt đầu, những tuyên bố lan truyền rộng rãi rằng các chỉ huy quân sự Mỹ đã nói với binh lính rằng cuộc chiến này ứng nghiệm các lời tiên tri trong Kinh Thánh về ngày tận thế và sự trở lại của Chúa Kitô.

Hãng thông tấn AP chưa thể xác minh những tuyên bố này, vốn xuất phát từ một nguồn duy nhất: Mikey Weinstein, người đứng đầu Tổ chức Tự do Tôn giáo Quân sự, một nhóm giám sát. Dựa trên những cáo buộc mà Weinstein cho biết ông nhận được từ hàng trăm binh lính, 30 thành viên Đảng Dân chủ trong Quốc hội đã yêu cầu tổng thanh tra Lầu Năm Góc điều tra.

Trong một cuộc phỏng vấn với AP, Weinstein từ chối cung cấp tài liệu hoặc các email gốc mà ông nhận được từ các quân nhân. Ông nói rằng binh lính sợ bị trả thù, vì vậy họ sẽ không nói chuyện với giới truyền thông, ngay cả khi danh tính của họ được bảo vệ.

Ba nhóm giám sát tôn giáo lớn — Tổ chức Tự do khỏi Tôn giáo, Liên đoàn Chống Phỉ báng và Hội đồng Quan hệ Hồi giáo Mỹ — cho biết họ chưa nhận được những khiếu nại tương tự. Lầu Năm Góc từ chối bình luận về các cáo buộc.

Hegseth muốn cải cách đội ngũ tuyên úy quân đội.

Mạng lưới nhà thờ của Hegseth, CREC, rao giảng một chủ nghĩa tổ phụ. CREC là một hình thức Kitô giáo cổ xưa, nơi phụ nữ không được giữ vai trò lãnh đạo, và các mục sư cho rằng đồng tính luyến ái nên bị hình sự hóa. Năm ngoái, Hegseth đã đăng lại một video trong đó một mục sư của CREC phản đối quyền bầu cử của phụ nữ. Wilson, lãnh đạo nổi bật nhất của tổ chức này, tự nhận mình là một người theo chủ nghĩa dân tộc Kitô giáo và đã thuyết giảng tại Lầu Năm Góc vào tháng Hai theo lời mời của Hegseth.

Cả Wilson và Hegseth đều đặt câu hỏi về vấn đề nhập cư của người Hồi giáo vào Hoa Kỳ. Wilson lập luận rằng đất nước nên hạn chế nhập cư của người Hồi giáo để duy trì vị thế đa số là người Kitô giáo. Trong cuốn sách “American Crusade”, Hegseth than thở về tỷ lệ sinh của người Hồi giáo ngày càng tăng và rằng Muhammad là một cái tên phổ biến dành cho bé trai ở Mỹ.

Với tư cách là người đứng đầu lực lượng vũ trang, Hegseth đã giám sát những thay đổi phù hợp với thế giới quan Kitô giáo bảo thủ của mình, bao gồm việc cấm binh lính chuyển giới, hạn chế các sáng kiến đa dạng và xem xét lại vai trò của phụ nữ trong chiến đấu.

Youssef Chouhoud, một nhà khoa học chính trị tại Đại học Christopher Newport, cho biết: “Sự xâm nhập của chính sách chủ nghĩa dân tộc Kitô giáo, chứ không chỉ là lời lẽ hùng biện của chủ nghĩa dân tộc Kitô giáo… đó mới là điều đáng lo ngại.”

Hegseth đã cam kết cải cách đội ngũ tuyên úy quân đội, những người cung cấp sự chăm sóc tinh thần cho binh lính thuộc mọi tín ngưỡng và cả những người không theo tín ngưỡng nào. Ông đã bãi bỏ Cẩm nang Sức khỏe Tinh thần Quân đội Hoa Kỳ năm 2025 và muốn khôi phục lại trọng tâm tôn giáo của các tuyên úy, điều mà ông nói trong một thông điệp video hồi tháng 12 đã bị giảm thiểu “trong bầu không khí của sự đúng đắn chính trị và chủ nghĩa nhân bản thế tục”.

Giáo sĩ (Do Thái) Laurence Bazer, một đại tá quân đội Hoa Kỳ đã nghỉ hưu và là tuyên úy, cho biết điều đó có nguy cơ khiến các quân nhân cảm thấy bị cô lập khi ngôn ngữ của giới lãnh đạo quân đội chỉ dựa trên một truyền thống tôn giáo duy nhất.

“Quân đội Hoa Kỳ phản ánh sự đa dạng đầy đủ của đất nước này — người dân thuộc mọi tín ngưỡng đều tình nguyện phục vụ,” Bazer nói trong một tuyên bố. “Sự đa dạng đó là một sức mạnh đáng được bảo vệ.”

 

“NẤM MỒ VÔ HÌNH” CỦA ĐỜI SỐNG HÔM NAY



Khi Chúa gọi người Kitô hữu bước ra khỏi những “nấm mồ” giữa đời thường.

Có những khoảnh khắc trong đời, con người chỉ còn biết bám vào một kết luận rất lạnh: hết rồi.

Hết hy vọng, hết cách cứu, hết đường, hết sức, hết chịu nổi.

Trong bệnh viện, người ta nhìn vào đường thẳng trên màn hình và nói: “Bệnh nhân đã qua đời.” Đó là một kết luận nhị phân, trắng đen, không vùng xám: sống hoặc chết. Và thường thì, chính cái sự rõ ràng đau đớn ấy lại giúp con người bắt đầu chấp nhận thực tại, rồi lần từng bước để đi tiếp.

Nhưng Tin Mừng Chúa Nhật V Mùa Chay năm A lại mở ra một câu chuyện hoàn toàn khác. Một câu chuyện làm rung chuyển cái ranh giới vốn tưởng đã bất khả xâm phạm ấy. Đó là câu chuyện Ladarô sống lại. Thoạt nghe, nhiều người xem đây chỉ là một phép lạ lớn của Chúa Giêsu, một dấu lạ ngoạn mục để chứng minh quyền năng thần linh. Nhưng nếu đọc kỹ hơn, cầu nguyện lâu hơn, và đặt nó vào chính đời sống của mình hôm nay, ta sẽ nhận ra phép lạ Ladarô không chỉ xảy ra ở Bêtania hai ngàn năm trước. Nó vẫn đang xảy ra, hoặc đúng hơn, vẫn đang chờ xảy ra, nơi những “nấm mồ vô hình” giữa cuộc sống hiện đại của chúng ta. Và có lẽ, chỗ đau nhất của con người hôm nay không phải chỉ là cái chết thể lý, mà là một thứ chết khác âm thầm hơn: chết trong vô cảm, chết trong lo âu, chết trong áp lực cơm áo gạo tiền, chết trong một đời sống đức tin chỉ còn là thói quen, chết trong công sở, nơi người ta vẫn cười, vẫn họp, vẫn trả lời email, nhưng bên trong linh hồn thì đã mệt lả, lạnh dần, cạn dần tình yêu.

1. Sự chậm trễ của Chúa: tại sao Ngài không đến sớm hơn?

Câu chuyện bắt đầu bằng một điều rất “khó hiểu” và cũng rất gần với kinh nghiệm đức tin của nhiều người hôm nay: sự chậm trễ của Thiên Chúa. Ladarô bệnh nặng, hai người chị là Matta và Maria hốt hoảng gửi tin báo cho Chúa Giêsu. Họ không xin nhiều, không nói dài, chỉ ngầm kêu cứu: “Người Thầy thương đang lâm bệnh.” Theo phản ứng bình thường, Chúa phải lên đường ngay. Nhưng không. Ngài cố tình nán lại thêm hai ngày. Và hậu quả của sự chậm trễ ấy là gì?

Khi Chúa đến nơi, Ladarô không chỉ đã chết. Ông đã nằm trong mồ đến ngày thứ tư. Chi tiết ngày thứ tư không phải ngẫu nhiên. Theo niềm tin Do Thái thời đó, trong ba ngày đầu, linh hồn người chết vẫn còn vương vấn quanh thân xác với một tia hy vọng mong manh rằng có thể quay lại. Nhưng sang ngày thứ tư, khi thân xác bắt đầu phân hủy, mọi hy vọng ấy coi như chấm dứt. Ngày thứ tư là dấu chấm hết tuyệt đối. Không còn gì để bấu víu. Không còn lý do nào để tự an ủi rằng “có thể chưa hẳn đã hết”. Và chính ở đó, Chúa Giêsu đến. Điều này đụng chạm rất sâu tới đời sống người Kitô hữu hôm nay. Bởi vì có biết bao lần ta cũng đã sống kinh nghiệm ấy: cầu nguyện mãi mà Chúa vẫn im lặng, xin ơn mãi mà mọi chuyện không khá hơn, van xin Chúa cứu một cuộc hôn nhân đang rạn nứt, nhưng rồi mọi thứ vẫn vỡ, cầu cho một công việc sống còn, nhưng hợp đồng vẫn vuột mất, xin cho người thân qua cơn nguy kịch, nhưng kết quả lại là nước mắt. Chính trong những lúc ấy, lòng người rất dễ chùng xuống và hỏi: “Lạy Chúa, tại sao Ngài đến trễ?” Hay đau hơn nữa: “Ngài có thật sự thương con không?” Câu chuyện Ladarô cho ta một ánh sáng rất mạnh: sự chậm trễ của Chúa không có nghĩa là Chúa vắng mặt. Nhiều khi, Ngài để cho hoàn cảnh đi tới tận cùng, không phải để hành hạ ta, nhưng để bẻ gãy cái chỗ dựa giả tạo cuối cùng, để ta không còn bám vào mình, vào người, vào tính toán, vào các “phương án dự phòng”, mà chỉ còn một mình Thiên Chúa là hy vọng. Chúa đến vào ngày thứ tư, nghĩa là Ngài đến đúng lúc con người không còn gì để cậy dựa ngoài Ngài. Ngài đến không để sửa một tình huống “còn cứu được chút chút”, mà để mặc khải rằng nơi Ngài, ngay cả điều đã chết hẳn cũng có thể được gọi dậy. Trong đời sống hôm nay, nhiều người đang ở “ngày thứ tư” của riêng mình: một công việc đã hoàn toàn bế tắc, một món nợ đã vượt quá sức gánh, một cuộc hôn nhân đã lạnh ngắt, một đứa con đã quá xa nhà thờ, một tâm hồn đã cầu nguyện mà không còn cảm xúc. Nếu bạn đang ở trong tình trạng ấy, bài học đầu tiên là: đừng vội kết luận rằng Chúa đã bỏ mình. Thay vì chỉ hỏi: “Sao Chúa chưa làm gì?” hãy dám thưa: “Lạy Chúa, nếu đây là ngày thứ tư của con, xin Ngài đến và làm điều mà chỉ Ngài mới làm được.”

Đó là một lời cầu nguyện trưởng thành hơn. Không đòi Chúa phải làm theo giờ của mình. Nhưng tin rằng cả trong sự im lặng, Ngài vẫn đang chuẩn bị một điều lớn hơn những gì ta hiểu được lúc này.

2. Nấm mồ của người hiện đại: không phải hang đá, nhưng là lo âu, ích kỷ và sự vô cảm

Ladarô bị chôn trong một ngôi mộ bằng đá. Còn con người hôm nay thì sao? Chúng ta không nằm trong những hang mồ cổ xưa, nhưng lại rất giỏi tự xây những nấm mồ vô hình cho chính mình. Đó là nấm mồ của áp lực tài chính, nỗi lo bị đào thải ở chỗ làm, sự đố kỵ nơi công sở, những cơn nghiện cuộn màn hình vô thức để trốn thực tại, lối sống thực dụng chỉ biết tiền và thành tích, một đức tin hình thức, đi lễ cho có, đọc kinh cho xong, nhưng 167 giờ còn lại trong tuần thì sống như thể Thiên Chúa không hề hiện diện. Bài suy niệm dùng hình ảnh rất mạnh: có những người mỗi sáng uống một ly cà phê đậm, lao vào email, họp hành, giải quyết trăm thứ, bề ngoài vô cùng năng động, nhưng ở chiều sâu linh hồn, họ đang ở trong tình trạng “chết lâm sàng”. Bên ngoài hoạt động hết công suất, bên trong thì tình yêu đã cạn, lòng thương xót đã khô, sự nhạy bén thiêng liêng đã bị băng vải quấn chặt. Đó là một cảnh báo rất đau nhưng rất thật.

Ngày nay, nhiều người không bỏ Chúa công khai. Họ chỉ để Chúa trở thành một “mục” trong lịch trình cuối tuần. Nhà thờ là nhà thờ. Công sở là công sở. Đức tin là đức tin. Tiền bạc là tiền bạc. Và hai thế giới đó không gặp nhau. Khi đó, con người sống hai mặt mà không nhận ra: Chúa Nhật sốt sắng, thứ Hai cay nghiệt. Trong nhà thờ đạo đức, ra bãi xe là sẵn sàng nóng nảy. Miệng nói về bác ái, nhưng lòng thì khô cứng trước nỗi đau của đồng nghiệp, của người trong nhà, của người nghèo ngoài phố. Đó chính là một dạng “nấm mồ hiện đại”: sống mà lòng không còn hơi ấm. Muốn biết mình có đang ở trong một “nấm mồ vô hình” hay không, hãy tự hỏi: Dạo này tôi còn biết xúc động trước nỗi đau của người khác không? Tôi có đang làm việc như một cái máy, hay vẫn còn trái tim? Đức tin của tôi có thực sự bước vào công việc, vào cách tôi đối xử với người khác, hay chỉ dừng lại ở nhà thờ? Tôi có đang sống quá bận đến mức không còn biết mình đang mệt, đang khô, đang chết dần bên trong không? Người Kitô hữu sống tốt hôm nay không phải là người làm ít việc hơn người khác, mà là người không để công việc giết chết linh hồn mình. Điều này đòi hỏi những thực hành rất cụ thể: mỗi ngày, dành vài phút tắt hết tiếng ồn để kiểm tra “linh hồn mình còn thở không”; tập để ý người thân, đồng nghiệp bằng con mắt người chứ không chỉ bằng tiêu chuẩn hiệu quả; đừng biến đời sống thiêng liêng thành một món phụ thêm, mà hãy để nó trở thành dưỡng khí cho toàn bộ tuần sống.

3. “Ladarô, hãy ra khỏi mồ!”: lệnh truyền ấy hôm nay dành cho ai?

Đỉnh cao của trình thuật là tiếng Chúa Giêsu kêu lớn: “Ladarô, hãy ra khỏi mồ!” Đó không chỉ là một câu chuyện trong quá khứ. Đó là một mệnh lệnh đang vang vào từng ngóc ngách đời sống hôm nay. Có thể Chúa đang nói với một người đang chết ngộp trong lo âu: “Hãy ra khỏi mồ của nỗi sợ.” Với một người đang sống ích kỷ, khép kín: “Hãy ra khỏi mồ của cái tôi.” Với một người đang nguội lạnh trong đời sống đạo: “Hãy ra khỏi mồ của thói quen hình thức.” Với một người bị trói chặt bởi áp lực vật chất: “Hãy ra khỏi mồ của lối sống chỉ biết kiếm tiền mà quên mất linh hồn.” Nhưng có một chi tiết rất đẹp: sau khi Ladarô bước ra, Chúa không tự tay tháo băng vải cho ông. Ngài quay sang những người xung quanh và bảo: “Hãy cởi khăn và vải cho anh ấy, rồi để anh ấy đi.” Điều đó có nghĩa là gì? Rằng phép lạ phục sinh không phải là hành trình đơn độc. Con người cần cộng đoàn. Cần Hội Thánh. Cần những bàn tay khác giúp mình tháo bớt những thứ đang trói buộc. Ngày nay cũng vậy: một người trầm cảm cần có ai đó ngồi bên, một người đang gục vì áp lực tài chính cần một cộng đoàn không phán xét, một người đang nguội lạnh đức tin cần một bạn hữu biết kéo họ lại gần Chúa, một người đi làm quá sức cần một gia đình biết đỡ cho nhau. Người Kitô hữu sống tốt không chỉ lo cứu linh hồn mình, mà còn biết tháo băng vải cho nhau. Tháo bằng cách nào? bằng một lời hỏi thăm thật lòng, bằng một cuộc gọi cho người đang biến mất khỏi đời sống cộng đoàn, bằng một sự cảm thông thay vì phán xét, bằng một cử chỉ hỗ trợ cụ thể cho người đang túng quẫn, bằng việc lắng nghe một người đang kiệt sức thay vì khuyên răn quá nhanh. Nhiều khi, thứ người khác cần nhất không phải là một bài giảng dài, mà là một người chịu đứng lại bên cạnh họ đủ lâu.

4. “Phép lạ Ladarô nơi công sở”: sống đạo thế nào giữa deadline, bill và áp lực?

Điểm sâu sắc nhất của bài suy niệm này là không để phép lạ Ladarô dừng ở nhà thờ hay nghĩa trang Bêtania. Nó kéo câu chuyện ấy thẳng vào văn phòng, công ty, quầy thu ngân, bãi đậu xe, máy tính, sổ sách, giờ tan tầm và tiếng chuông báo thức lúc 6 giờ sáng. Và ở đây, tư tưởng của Thánh Josemaria Escriva được nhắc đến như một chìa khóa rất mạnh: thánh hóa công việc.

Nói cách khác, đừng xem công việc mưu sinh là chướng ngại vật cản mình đến với Chúa. Ngược lại, chính công việc có thể trở thành nơi mình nên thánh. Nghe có vẻ lý tưởng, nhưng thật ra rất cụ thể. Một người kế toán phát hiện sai lệch trong sổ sách lúc 5 giờ chiều thứ Sáu. Ai cũng muốn về. Nhưng họ ở lại, rà soát cho đúng, vì lương tâm và vì lòng yêu mến Chúa. Một người phục vụ khách hàng bị nói vô lý, vẫn cố giữ bình tĩnh, không buông lời làm tổn thương. Một người công nhân làm tới nơi tới chốn, không cẩu thả, dù chẳng ai kiểm tra ngay lúc đó. Một người lái xe, một người bán hàng, một y tá, một nhân viên văn phòng… làm việc với sự tận tâm thật, trung thực thật, tử tế thật. Tất cả những điều ấy, nếu được sống với ý hướng ngay lành, đều có thể trở thành lời cầu nguyện. Bài suy niệm nói tới ba bước rất rõ:

1. Thánh hóa công việc

Làm việc thật tốt, thật chuyên nghiệp, thật tử tế. Không gian dối, không chắp vá, không “làm cho xong”. Người Kitô hữu không thể lấy cớ bận cầu nguyện để trở thành một người làm việc cẩu thả.

2. Thánh hóa bản thân trong công việc

Chính môi trường làm việc đầy căng thẳng, xét nét, bất công lại là lò luyện nhân đức.

Khi bị hiểu lầm mà không trả đũa ngay, mình học nhẫn nhục. Khi có cơ hội kiếm lợi mờ ám mà từ chối, mình học chính trực. Khi làm đúng dù thiệt, mình đang để Chúa uốn mình nên thánh.

3. Thánh hóa tha nhân qua công việc

Công việc không chỉ là kiếm sống. Nó là nơi để yêu người. giúp đồng nghiệp mới, phục vụ khách hàng bằng sự tôn trọng, cư xử với người khác như con người chứ không như công cụ. Khi đó, bàn làm việc cũng có thể trở thành bàn thờ. Máy tính, hồ sơ, điện thoại, hóa đơn… không còn chỉ là gánh nặng, mà có thể trở thành chất liệu của một đời sống thánh thiện rất thật. Bài học rất thực tế, nếu bạn muốn sống đạo thật giữa công sở, hãy bắt đầu từ những điều này: Dâng công việc đầu ngày cho Chúa: “Lạy Chúa, xin nhận lấy việc con làm hôm nay.” Làm một việc thật kỹ, thật đàng hoàng, dù không ai thấy. Giữ một nguyên tắc: không gian dối để đổi lấy tiện lợi.

Đối xử với đồng nghiệp bằng phẩm giá, không dùng người khác như bậc thang đi lên. Cuối ngày, xét mình: hôm nay tôi đã làm việc như một Kitô hữu chưa?

5. Người bận rộn cầu nguyện thế nào?

Một phản biện rất thực là tất cả những điều trên nghe rất đẹp, nhưng người bận như hôm nay thì lấy đâu ra giờ để cầu nguyện dài? Đây là chỗ bài suy niệm rất thoáng, cầu nguyện không nhất thiết phải dài, nhưng phải thật. Một câu rất đẹp được nhắc tới: “Nghĩ tới Chúa đã là cầu nguyện rồi.” Điều đó mở ra một con đường sống đạo rất thực tế cho người hiện đại: đang kẹt xe, ngân nga một thánh ca; nhìn nắng cuối ngày qua cửa kính văn phòng và thưa một lời tạ ơn;

ghé ngang nhà thờ, nhìn vào nhà tạm và nói nhỏ: “Con chào Chúa, con là Tèo đây.” Nghe có vẻ quá đơn giản. Nhưng chính ở sự đơn sơ ấy lại là mật độ của tình yêu. Một ánh mắt thật giữa đám đông ồn ào đôi khi có giá trị hơn một bài diễn văn dài mà lòng vắng mặt.

Người bận rộn có thể cầu nguyện bằng 5 cách ngắn gọn trong ngày: chúc tụng: “Lạy Chúa, Chúa tốt lành quá.” thờ lạy: “Lạy Chúa, con tin Chúa ở đây.” xin ơn: “Xin cho con biết nhẫn.” tạ ơn: “Con cảm ơn Chúa vì điều nhỏ này.” ca ngợi: “Vinh danh Chúa giữa ngày sống của con.”

Đó là những lời cầu nguyện vừa ngắn vừa thật, có thể len vào chính giữa lịch làm việc dày đặc nhất.

Kết: nếu tôi thật sự mang mầm sống phục sinh, sáng mai tôi sẽ sống khác thế nào?

Bài suy niệm khép lại bằng một tưởng tượng rất đẹp: sáng hôm sau khi được gọi ra khỏi mồ, Ladarô sẽ nhìn mọi sự khác đi biết bao. Một người vừa đi qua ranh giới sống chết, vừa chạm vào quyền năng phục sinh, chắc chắn sẽ không còn nhìn những chuyện nhỏ nhặt như cũ nữa:

những cuộc cãi vã vụn vặt, những tranh chấp hơn thua, những bực bội nhỏ nhen, những tham vọng phù du… Tất cả đều trở nên nhỏ đi dưới ánh sáng của sự sống vĩnh cửu.

Và câu hỏi cuối cùng rất mạnh được đặt lại cho mỗi người chúng ta là: Nếu tôi thật sự tin rằng mình đang mang trong lòng mầm sống phục sinh của Đức Kitô, thì sáng mai, khi chuông báo thức reo lên, khi bill tiền điện hiện ra, khi sếp nhìn bằng ánh mắt khó chịu, tôi sẽ sống khác đi đến mức nào?

Có lẽ đó là câu hỏi nên mang vào giấc ngủ đêm nay. Vì hòn đá đã được lăn ra rồi, Tiếng gọi “hãy ra khỏi mồ” vẫn đang vang lên rồi. Vấn đề còn lại là ta có dám bước ra, cởi băng vải, và sống như một người đã được Chúa chạm đến hay chưa?

Vọng Sinh

Nguồn tham khảo:

-https://www.youtube.com/watch?v=KFWbOgcJXEE

-chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.drvc.org/wp-content/uploads/CoronaVirusFifth-Sunday-of-Lent-A.pdf

-https://longchuathuongxot.vn/v2/ladaro-la-ai/

-https://giaophanphucuong.org/bai-viet/suy-niem-chua-nhat/lazaro-song-lai-suy-niem-loi-chua-chua-nhat-tuan-v-mua-chay-a-ga-11145-lm-giuse-do-van-thuy

-https://tonggiaophanhue.org/muc-vu/gia-dinh/la-mot-kito-huu-toi-phai-song-dao-nhu-the-nao/

-https://bigccatholics.blogspot.com/2017/03/reflection-on-fifth-sunday-of-lent.html

-https://catholicsstrivingforholiness.org/pope-francis-5th-sunday-of-lent-a/

-https://blog.adw.org/2023/03/that-you-may-believe-a-homily-for-the-5th-sunday-of-lent/

-https://dcctvn.org/duc-giesu-lam-cho-anh-ladaro-song-lai

-https://dongten.net/tan-man-ve-doi-song-dao-cua-cac-kito-huu-hien-nay/

-https://tgpsaigon.net/bai-viet/tong-huan-hay-vui-mung-hoan-hi-gaudete-et-exsultate-ve-on-goi-nen-thanh-trong-the-gioi-ngay-nay-69272

 

1. Chính quyền Tổng thống Trump đang chuẩn bị kỹ lưỡng cho khả năng sử dụng quân đội trên bộ tại Iran. Sư Đoàn Dù số 82 của Mỹ được điều sang Trung Đông

Nhiều nguồn tin thân cận với đài CBS News cho biết các quan chức Ngũ Giác Đài đã chuẩn bị chi tiết cho việc triển khai lực lượng bộ binh Mỹ vào Iran.

Các nguồn tin cho biết Mỹ đang chuẩn bị triển khai các đơn vị thuộc Sư đoàn Dù số 82 vào khu vực Trung Đông. Kế hoạch này có sự tham gia của Lực lượng Phản ứng Toàn cầu của Lục quân và Đơn vị Viễn chinh Thủy quân lục chiến.

Hàng ngàn Thủy Quân Lục Chiến đang được điều động đến Trung Đông. Theo hai quan chức Mỹ, ba tàu chiến và khoảng 2.200 Thủy Quân Lục Chiến thuộc một đơn vị viễn chinh đã rời California vào đầu tuần này. Đây là đơn vị Thủy Quân Lục Chiến thứ hai được điều động kể từ khi chiến tranh bắt đầu, và có thể mất vài tuần nữa mới đến được vị trí cần thiết. Đơn vị đầu tiên được điều động từ Thái Bình Dương và hiện vẫn đang trên đường đến khu vực này.

Hai nguồn tin cho biết, quân đội cũng đã tổ chức các cuộc họp để chuẩn bị cho việc giải quyết trường hợp có thể bắt giữ binh lính và các thành viên lực lượng bán quân sự Iran nếu tổng thống quyết định đưa quân Mỹ vào lãnh thổ nước này – bao gồm cả việc sẽ đưa những người Iran đó đến đâu.

Những động thái này nhấn mạnh nỗ lực của Ngũ Giác Đài nhằm mở rộng các lựa chọn quân sự dành cho tổng thống, ngay cả khi các quan chức chính quyền công khai từ chối thảo luận về các bước đi tiếp theo tiềm năng.

Các nguồn tin cho biết, các chỉ huy quân sự cao cấp đã đệ trình những yêu cầu cụ thể nhằm chuẩn bị cho phương án đó khi Tổng thống Trump cân nhắc các động thái trong cuộc xung đột do Mỹ và Israel dẫn đầu với Iran.

Các nguồn tin giấu tên cho biết, vì họ không được phép phát ngôn công khai, Tổng thống Trump đang cân nhắc việc triển khai lực lượng bộ binh trong khu vực. Chưa rõ trong trường hợp nào ông sẽ cho phép sử dụng quân đội trên mặt đất.

“Không, tôi không có ý định điều động quân đội đến bất cứ đâu,” ông nói với các phóng viên tại Phòng Bầu dục hôm thứ Năm khi được hỏi về việc triển khai quân trên bộ, nhưng nhanh chóng nói thêm: “Nếu tôi có làm vậy, chắc chắn tôi sẽ không nói cho các bạn biết.”

Các quan chức tại Bộ Chỉ huy Trung ương Hoa Kỳ đã chuyển các câu hỏi từ CBS News đến Tòa Bạch Ốc và Ngũ Giác Đài.

Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt cho biết trong một tuyên bố: “Nhiệm vụ của Ngũ Giác Đài là chuẩn bị để tạo điều kiện tối đa cho Tổng tư lệnh, điều đó không có nghĩa là Tổng thống đã đưa ra quyết định, và như Tổng thống đã nói trong Phòng Bầu dục hôm qua, ông ấy không có kế hoạch điều động bộ binh đến bất cứ đâu vào thời điểm này.”

[CBSNews: Trump administration making heavy preparations for potential use of ground troops in Iran]

2. Tướng Ali Mohammad Naeini của Iran trúng hỏa tiễn của Israel tử trận

Ali Mohammad Naini là một Chuẩn Tướng thứ hai kiêm phát ngôn viên của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, phục vụ từ năm 2024 cho đến khi qua đời vào năm 2026.

Naini là giáo sư khoa học xã hội và giảng viên tại Đại học Imam Hossein. Vương quốc Anh đã trừng phạt Naini sau các cuộc tấn công của Iran vào Israel vào tháng 10 năm 2024.

Lúc 12 giờ trưa Thứ Sáu, 20 Tháng Ba, truyền thông Iran đưa tin ông qua đời vào ngày 20 tháng 3 năm 2026 trong cuộc chiến tranh Iran năm 2026.

Không có thông tin nào về thời gian ông ấy bị giết. Video quý vị và anh chị em đang xem được phát trực tiếp vào tối Thứ Năm, 19 Tháng Ba, trong đó ông bình luận về các cuộc tấn công của Mỹ và Israel trong ngày. Nhiều nguồn thạo tin cho rằng có lẽ ông bị giết vào rạng sáng Thứ Sáu, 20 Tháng Ba, khoảng 3 giờ sáng là giờ thường xảy ra các cuộc không kích của Israel. Một số cuộc tấn công nhắm vào phía đông Tehran, một số khác ở các thành phố khác như Karaj, Kerman, cảng Bandar Lengeh và Kashan, đã được tường trình xảy ra vào lúc 3 giờ sáng Thứ Sáu, 20 Tháng Ba.

Ông ấy đến từ Kashan và là một thiếu tướng 68 tuổi thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, gọi tắt là IRGC... ông được bổ nhiệm làm phát ngôn nhân của IRGC vào năm 2024.

Mới đêm qua, trên truyền hình quốc gia, ông ấy đã đưa ra một tuyên bố rằng: “Ngay cả trong chiến tranh, chúng ta vẫn có khả năng sản xuất hỏa tiễn.”

Chuẩn Tướng thứ hai là một cấp bậc quân sự cao cấp trong quân đội Iran, trên Chuẩn Tướng và dưới Thiếu Tướng. Cấp bậc này được giới thiệu vào năm 1987 như một phần của hệ thống cấp bậc mới được sửa đổi. Hiện nay, không có cấp bậc tương đương ở các quốc gia khác, sau Chuẩn Tướng là Thiếu Tướng, không có cấp bậc nào ở giữa.

[Al Jazeera English: General Ali Mohammad Naeini killed]

3. Putin đề nghị ngừng chia sẻ thông tin tình báo với Iran nếu Mỹ cắt đứt thông tin tình báo với Ukraine.

Mạc Tư Khoa đề xuất một thỏa thuận có đi có lại với Mỹ, theo đó Điện Cẩm Linh sẽ ngừng chia sẻ thông tin tình báo với Iran, chẳng hạn như tọa độ chính xác của các tài sản quân sự của Mỹ ở Trung Đông, nếu Washington ngừng cung cấp cho Ukraine thông tin tình báo về Nga.

Hai nguồn tin thân cận với các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Nga cho biết đề xuất này đã được đặc phái viên Nga Kirill Dmitriev đưa ra cho các đặc phái viên của chính quyền Tổng thống Trump là Steve Witkoff và Jared Kushner trong cuộc gặp của họ tuần trước tại Miami.

Nguồn tin cho biết thêm, Mỹ đã bác bỏ đề xuất này. Giống như tất cả các quan chức khác được trích dẫn trong bài báo này, họ đều được giấu tên do tính nhạy cảm của các cuộc thảo luận.

Sự tồn tại của đề xuất này đã làm dấy lên lo ngại trong giới ngoại giao Âu Châu, những người lo lắng Mạc Tư Khoa đang cố gắng chia rẽ Âu Châu và Mỹ vào thời điểm quan trọng đối với quan hệ xuyên Đại Tây Dương.

Tổng thống Trump đã bày tỏ sự tức giận trước việc các đồng minh từ chối điều tàu chiến đến eo biển Hormuz. Hôm thứ Sáu, ông chỉ trích các đồng minh NATO là “những kẻ hèn nhát” và nói: “Chúng ta sẽ ghi nhớ điều này!”

Tòa Bạch Ốc từ chối bình luận. Đại sứ quán Nga tại Washington không trả lời yêu cầu bình luận.

Một nhà ngoại giao Liên Hiệp Âu Châu gọi đề xuất của Nga là “thái quá”. Thỏa thuận được đề xuất này có khả năng làm gia tăng nghi ngờ ở Âu Châu rằng các cuộc gặp giữa Witkoff và Dmitriev không mang lại tiến triển cụ thể nào hướng tới một thỏa thuận hòa bình ở Ukraine, mà thay vào đó, Mạc Tư Khoa coi đó là cơ hội để lôi kéo Washington vào một thỏa thuận giữa hai cường quốc, khiến Âu Châu bị gạt ra ngoài lề.

Hôm thứ Năm, Điện Cẩm Linh cho biết các cuộc đàm phán hòa bình với Ukraine do Mỹ làm trung gian đang “tạm dừng”.

Một nguồn tin thân cận với các cuộc thảo luận cho biết, Nga đã đưa ra nhiều đề xuất khác nhau về Iran cho Mỹ, nhưng Mỹ đều bác bỏ. Nguồn tin này cũng cho biết Mỹ đã từ chối đề xuất chuyển uranium làm giàu của Iran sang Nga, thông tin này được Axios đưa tin đầu tiên.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi không giấu diếm rằng Nga đã mở rộng việc chia sẻ thông tin tình báo và hợp tác quân sự với Iran kể từ khi chiến tranh bắt đầu. Tờ Wall Street Journal là tờ báo đầu tiên đưa tin về sự gia tăng này và cho rằng Mạc Tư Khoa đang cung cấp hình ảnh vệ tinh và công nghệ máy bay điều khiển từ xa để giúp Tehran tấn công vào lực lượng Mỹ trong khu vực. Điện Cẩm Linh gọi bản báo cáo đó là “tin giả”.

Trong một cuộc phỏng vấn gần đây với Fox News, Tổng thống Trump đã ám chỉ mối liên hệ giữa việc chia sẻ thông tin tình báo với Iran và Ukraine, nói rằng Putin “có thể đang giúp họ Iran một chút, vâng, tôi đoán vậy, và ông ấy có lẽ nghĩ rằng chúng ta đang giúp Ukraine, phải không?”

Mỹ tiếp tục chia sẻ thông tin tình báo với Ukraine, ngay cả khi đã giảm bớt các hỗ trợ khác. Washington đã tạm dừng việc trao đổi thông tin trong thời gian ngắn vào năm ngoái sau cuộc gặp gỡ thảm hại tại Phòng Bầu dục giữa Tổng thống Trump và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy. Việc đột ngột ngừng chia sẻ thông tin tình báo của Mỹ đã gây ra sự hỗn loạn trong việc tìm kiếm giải pháp giữa các đồng minh và làm lộ rõ những căng thẳng sâu sắc trong quan hệ đối tác với Kyiv.

Một nhà ngoại giao Âu Châu đã tìm cách giảm nhẹ rủi ro từ đề xuất của Nga, lưu ý rằng Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã nói hồi tháng Giêng rằng “hai phần ba” thông tin tình báo quân sự cho Ukraine hiện do Pháp cung cấp.

Tuy nhiên, chia sẻ thông tin tình báo vẫn là trụ cột quan trọng cuối cùng trong sự hỗ trợ của Mỹ dành cho Ukraine sau khi chính quyền Tổng thống Trump ngừng hầu hết viện trợ tài chính và quân sự cho Kyiv năm ngoái. Washington vẫn đang cung cấp vũ khí cho Ukraine nhưng theo chương trình do NATO dẫn đầu, trong đó các đồng minh trả tiền cho Mỹ để mua vũ khí. Tuy nhiên, việc cung cấp các loại đạn dược phòng không quan trọng đang gặp khó khăn trong bối cảnh chiến tranh Mỹ-Israel với Iran.

Mới đây nhất, chính quyền Tổng thống Trump đã quyết định nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ của Nga để giảm bớt áp lực lên thị trường dầu mỏ, điều này đã gây ra mối lo ngại và chỉ trích mạnh mẽ từ các nhà lãnh đạo Âu Châu như Thủ tướng Đức Friedrich Merz.

[Politico: Putin offers to stop sharing intel with Iran if US cuts off Ukraine]

4. Thủ tướng Netanyahu nói rằng ông không có ý xúc phạm khi so sánh Chúa Giêsu với Thành Cát Tư Hãn.

Thủ tướng Benjamin Netanyahu phát biểu trên truyền hình tối Thứ Sáu, 20 Tháng Ba, rằng ông “không hề phỉ báng Chúa Giêsu Kitô”, sau một làn sóng phản đối dữ dội về những bình luận ông đưa ra liên quan đến cuộc chiến ở Iran.

Tối thứ Năm, Thủ tướng Netanyahu trích dẫn nhà sử học Will Durant nói rằng: “Lịch sử chứng minh rằng, thật không may và đáng buồn, Chúa Giêsu chẳng có ưu thế nào so với Thành Cát Tư Hãn. Bởi vì nếu bạn đủ mạnh, đủ tàn nhẫn, đủ quyền lực, thì cái ác sẽ thắng cái thiện. Sự hung hăng sẽ thắng sự ôn hòa.”

Trước các phản ứng dữ dội từ các Kitô Hữu, Netanyahu trên truyền hình tối Thứ Sáu nói rằng ý tưởng này là của Durant.

Ông nói: “Là một người hết lòng ngưỡng mộ Chúa Giêsu Kitô, Durant tuyên bố rằng chỉ riêng đạo đức thôi là chưa đủ để bảo đảm sự sống còn. Một nền văn minh ưu việt về mặt đạo đức vẫn có thể sụp đổ trước một kẻ thù tàn nhẫn nếu nó không có sức mạnh để tự vệ.”

“Tôi không có ý xúc phạm ai cả,” ông nói thêm.

Trong số những người chỉ trích Netanyahu có Mario Nawfal, một doanh nhân Do Thái sống tại Dubai với lượng người theo dõi lớn trên mạng xã hội X.

“Anh bạn (ám chỉ Thủ tướng Israel, Benjamin Netanyahu)… đó không phải là điều đáng khoe khoang, đó là một trò đáng xấu hổ tột độ,” Nawfal trách móc. “Israel đã phải tham gia vào cuộc chiến bảo vệ hình ảnh của mình trước thế giới rồi, vậy mà ngay giữa lúc đó ngài Thủ tướng của chúng ta lại quyết định buông câu ‘kẻ mạnh thắng, Chúa là ai chứ?’.”

Hôm thứ Sáu, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết việc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu “bỉ báng Chúa Giêsu Kitô, là điều đáng chú ý”.

“Đối với một người phụ thuộc nhiều vào thiện chí của các tín hữu Kitô ở Hoa Kỳ, việc Netanyahu công khai xúc phạm Chúa Giêsu Kitô, là điều đáng chú ý,” Araghchi nói và đăng kèm một video ghi lại phát biểu của Netanyahu.

Ông Araghchi cho biết, việc Thủ tướng Israel “hết lời ca ngợi” Thành Cát Tư Hãn, “kẻ tàn sát dã man nhất khu vực chúng ta từng chứng kiến, cũng phù hợp với vị thế hiện tại của ông ta như một tên tội phạm chiến tranh bị truy nã”.

Trong bài phát biểu trên truyền hình tối thứ Năm, Netanyahu nói: “Chúa Giêsu Kitô không có lợi thế nào so với Thành Cát Tư Hãn. Bởi vì nếu bạn đủ mạnh, đủ tàn nhẫn, đủ quyền lực, thì cái ác sẽ thắng cái thiện. Sự hung hăng sẽ thắng sự ôn hòa.”

Negar Mortazavi, một người Iran, cải đạo từ Hồi Giáo sang Công Giáo, đang phục vụ tại Trung tâm Chính Sách quốc tế của Hoa Kỳ, lại lạc quan cho rằng tuyên bố của Thủ tướng Israel, Benjamin Netanyahu, tuy có gây sốc cho cô nhưng nó chống lại luận điệu của nhà cầm quyền Iran cho rằng cuộc chiến hiện nay là cuộc chiến giữa một bên là Hồi Giáo Sunni và phương Tây Kitô Giáo chống lại Hồi Giáo Shiite. Tuyên bố của Netanyahu cho thấy không thể đánh đồng giữa Israel và phương Tây Kitô Giáo. Mortazavi nhắc nhở mọi người rằng Netanyahu một người Do Thái Giáo cực đoan vẫn thường tìm cách mỉa mai Kitô Giáo; diễn biến mới này cũng không có gì lạ.

Tình hình căng thẳng trong khu vực đã leo thang kể từ khi Israel và Mỹ cùng phát động các cuộc tấn công nhằm vào Iran vào ngày 28 tháng 2, khiến hơn 1.200 người thiệt mạng, trong đó có cả Lãnh đạo tối cao lúc bấy giờ là Ayatollah Ali Khamenei.

Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn nhắm vào Israel, Jordan, Iraq và các quốc gia vùng Vịnh có đặt các căn cứ quân sự của Mỹ, gây thương vong và thiệt hại về cơ sở hạ tầng, đồng thời làm gián đoạn thị trường toàn cầu và ngành hàng không.

[Anadolu Agency: Iranian foreign minister says Israeli premier's 'open disdain for Jesus Christ is remarkable']

5. Một nhà máy sản xuất vũ khí phòng không lớn của Nga ở Crimea bị tạm chiếm được tường trình đã bị trúng bom trong một cuộc tấn công của Ukraine.

Theo các kênh truyền thông Telegram của Nga, trích dẫn lời kể của người dân địa phương, lực lượng Ukraine được tường trình đã tiến hành một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào thành phố Sevastopol ở Crimea bị tạm chiếm vào đêm 19 tháng 3.

Nhiều tiếng nổ được nghe thấy ở trung tâm thành phố, người dân cho biết một tòa nhà thuộc Trung đoàn Phòng không Vô tuyến Kỹ thuật số số 3 của quân đội Nga đã bị tấn công.

Kênh Telegram 'Crimea Wind' tuyên bố ít nhất năm máy bay điều khiển từ xa đã tấn công một tòa nhà thuộc tập đoàn quốc phòng Nga Almaz-Antey, một nhà sản xuất lớn thuộc sở hữu nhà nước chuyên sản xuất các hệ thống phòng không như S-300 và S-400.

Thống đốc bù nhìn do Nga dựng lên, Mikhail Razvozhaev, cho biết tổng cộng 27 máy bay điều khiển từ xa đã bị bắn hạ khi đang tiếp cận Sevastopol.

Ông Razvozhaev cho biết, ít nhất một vụ cháy đã được báo cáo tại một tòa nhà chung cư, và khẳng định thêm rằng một người đã thiệt mạng và hai người khác bị thương trong vụ tấn công.

Lực lượng đặc nhiệm Ukraine xác nhận đã tấn công các mục tiêu quân sự của Nga ở Crimea bị tạm chiếm, bao gồm một kho hậu cần tại phi trường Khersones và các thiết bị hỗ trợ hệ thống tác chiến điện tử và trinh sát vô tuyến ở Sevastopol.

Tờ Kyiv Independent chưa thể xác minh ngay lập tức các báo cáo cũng như tuyên bố do các quan chức Nga đưa ra.

Ukraine thường xuyên tấn công các cơ sở quân sự và năng lượng của Nga nhằm làm suy yếu sức mạnh chiến đấu của Mạc Tư Khoa trong bối cảnh cuộc xâm lược Ukraine vẫn đang tiếp diễn.

Crimea, bị Nga sáp nhập lần đầu vào năm 2014, đã trở thành mục tiêu chính của các cuộc tấn công từ Ukraine do vị trí gần với lãnh thổ do Ukraine kiểm soát. Kyiv thường xuyên tấn công vào các nhà máy lọc dầu và tàu quân sự hoạt động ngoài khơi Hắc Hải.

[Kyiv Independent: Major Russian air defense factory in occupied Crimea reportedly hit in Ukrainian strike]

6. Anh cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ để ném bom các địa điểm của Iran nhằm mục tiêu vào các tàu thuyền ở eo biển Hormuz.

Chính phủ Anh hôm thứ Sáu tuyên bố sẽ cho phép Mỹ thực hiện các nhiệm vụ bay từ các căn cứ của Anh để ném bom các địa điểm phóng hỏa tiễn của Iran đang tấn công vào tàu thuyền ở eo biển Hormuz.

Bộ trưởng Quốc phòng Vương Quốc Anh John Healey cho biết các bộ trưởng họp chiều thứ Sáu đã “xác nhận” rằng thỏa thuận của Thủ tướng Keir Starmer về việc Mỹ sử dụng các địa điểm của Anh cho các hoạt động phòng thủ bao gồm các hành động “làm suy yếu các địa điểm và khả năng phóng hỏa tiễn đang được sử dụng để tấn công tàu thuyền ở eo biển Hormuz”.

“Họ tái khẳng định rằng các nguyên tắc đằng sau đường lối của Anh đối với cuộc xung đột vẫn không thay đổi: Anh vẫn cam kết bảo vệ người dân, lợi ích và các đồng minh của mình, hành động phù hợp với luật pháp quốc tế và không bị cuốn vào cuộc xung đột rộng lớn hơn”, Văn phòng Thủ tướng Anh cho biết thêm.

Ông cho biết Anh vẫn đang hợp tác với các đối tác để phát triển “một kế hoạch khả thi” nhằm bảo vệ hoạt động vận tải biển ở eo biển Hormuz. Cho đến nay, thông tin chi tiết về bất kỳ đề xuất nào vẫn còn rất ít.

Kể từ khi bắt đầu cuộc xung đột Iran, Starmer luôn nhấn mạnh rằng Anh đang đi theo con đường riêng của mình, không bị Mỹ chi phối. Đây là lần đầu tiên Anh xác nhận rằng máy bay ném bom của Mỹ có thể sử dụng hai căn cứ của Anh để tấn công các địa điểm phóng hỏa tiễn của Iran đang tấn công vào tàu thương mại trong eo biển.

Trước đó, Anh từng tuyên bố Mỹ có thể sử dụng các căn cứ của mình để tấn công vào các địa điểm phóng hỏa tiễn của Iran đang tấn công các đồng minh của Anh ở vùng Vịnh, mà không đề cập đến hoạt động vận tải thương mại.

Các quan chức Anh tối thứ Sáu khẳng định rằng việc bảo vệ ngành vận tải biển nằm trong phạm vi hợp tác hiện có với Mỹ mà Thủ tướng Starmer đã đồng ý vào ngày 1 tháng 3. Thủ tướng đã nhiều lần gọi phạm vi này là “cụ thể và có giới hạn” và nhấn mạnh rằng nó chỉ nhằm mục đích “phòng thủ”.

Hai căn cứ của Anh được máy bay ném bom Mỹ sử dụng là RAF Fairford ở Anh và Diego Garcia ở Ấn Độ Dương.

Quyết định này sẽ khiến Starmer phải chịu áp lực mới từ những người chỉ trích sự can thiệp của Anh vào cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran, khi ông tiếp tục khẳng định - bất chấp tuyên bố hôm thứ Sáu - rằng Anh không bị lôi kéo vào cuộc xung đột rộng lớn hơn.

Đáp lại động thái của Anh cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ của nước này để tấn công các địa điểm phóng hỏa tiễn của Iran nhằm vào tàu thuyền ở eo biển Hormuz, Tổng thống Trump nói, “Đây là một phản ứng quá muộn.”

“Tôi hơi ngạc nhiên về phía Anh… Họ đáng lẽ phải hành động nhanh hơn nhiều,” ông nói.

[Politico: UK allows US to use bases to bomb Iranian sites targeting ships in Strait of Hormuz]

7. Điện Cẩm Linh tuyên bố đàm phán hòa bình với Ukraine ‘đang bị đình trệ’

Điện Cẩm Linh cho biết các cuộc đàm phán giữa Nga và Ukraine về việc chấm dứt chiến tranh đã bị đình trệ, dường như xác nhận nỗi lo ngại của Kyiv rằng cuộc chiến ở Iran có thể làm đổ vỡ tiến trình hòa bình.

“Nhóm đàm phán ba bên đang tạm dừng”, Dmitry Peskov, phát ngôn nhân của Putin, nói với tờ Izvestia, đề cập đến các cuộc đàm phán do Mỹ làm trung gian giữa hai bên.

Tuy nhiên, ông nói thêm rằng các cuộc đàm phán hợp tác kinh tế đang diễn ra song song giữa Mạc Tư Khoa và Washington vẫn đang tiếp diễn. Đặc phái viên của Điện Cẩm Linh, Kirill Dmitriev, trước đây đã gợi ý rằng hai bên đang nhắm đến các dự án chung trị giá lên tới 14 ngàn tỷ đô la. Nga cũng từ lâu đã vận động Hoa Kỳ dỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế.

Ông Peskov cho biết các cuộc đàm phán về việc trao đổi tù nhân cũng sẽ tiếp tục.

Ông không đưa ra lý do nào giải thích tại sao các cuộc đàm phán hòa bình, do Tổng thống Donald Trump khởi xướng ngay sau khi nhậm chức, lại gặp bế tắc.

Lần cuối cùng ba bên gặp nhau là vào tháng Hai tại Geneva. Vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào ngày 5 tháng 3 tại Abu Dhabi đã bị hoãn vô thời hạn, vài ngày sau khi Mỹ và Israel phát động cuộc tấn công nhằm vào Iran, điều này đã lan rộng ra khu vực rộng lớn hơn.

Trong một cuộc phỏng vấn với BBC hồi đầu tuần này, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy cho biết ông có “linh cảm rất xấu” về ảnh hưởng của các sự kiện ở Iran đối với cuộc chiến ở Ukraine.

Ông nói rằng các cuộc đàm phán “liên tục bị trì hoãn. Chỉ có một lý do: chiến tranh ở Iran.”

Tổng thống Ukraine nhận được sự ủng hộ từ Thủ tướng Anh Keir Starmer, người sau khi tiếp đón Tổng thống Zelenskiy tại Luân Đôn hồi đầu tuần này, đã cảnh báo rằng, khi cuộc xung đột ở Iran và Trung Đông leo thang, “chúng ta không thể lơ là những gì đang diễn ra ở Ukraine và nhu cầu cần sự hỗ trợ của chúng ta”.

Trong khi đó, Nga đã bắt đầu gặt hái được một số lợi ích từ cuộc khủng hoảng Iran, khi giá dầu tăng cao giúp thúc đẩy doanh thu năng lượng của nước này, đồng thời chuyển hướng sự chú ý của quốc tế khỏi cuộc tấn công của Nga vào Ukraine.

[Politico: Kremlin: Ukraine peace talks ‘on hold’]

8. Thủ tướng Nhật Bản né tránh lời kêu gọi của Tổng thống Trump về việc điều tàu chiến tham gia chiến dịch eo biển Hormuz.

Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi được các phương tiện truyền thông Nhật Bản ca ngợi là đã né tránh tài tình yêu cầu của Tổng thống Trump về việc các đồng minh của Washington nên gửi tàu chiến đến eo biển Hormuz.

Trong tuần qua, Tổng thống Trump đã liên tục thay đổi quan điểm về việc liệu các nước NATO và các đồng minh như Úc, Nam Hàn và Nhật Bản có nên cung cấp hỗ trợ trên biển hay không.

Theo hãng tin Kyodo của Nhật Bản, ông đã đề cập đến vấn đề này với bà Takaichi tại một cuộc họp ở Tòa Bạch Ốc hôm thứ Năm, nhưng bà đã giải thích “chi tiết những gì Nhật Bản có thể làm và không thể làm” từ góc độ pháp lý. Người đàn bà can đảm này cũng nói thẳng với Tổng thống Trump rằng chiến tranh nên kết thúc và vạch ra cho Tổng thống thấy những hậu quả tai hại đối với kinh tế thế giới.

Lực lượng Phòng vệ Hàng hải Nhật Bản là một trong những lực lượng hải quân lớn nhất thế giới, nhưng phạm vi hoạt động của họ bị hạn chế bởi hiến pháp hòa bình của nước này.

Takaichi dường như đã thể hiện sự ủng hộ bằng những cách khác, khi Tổng thống Trump nói với các phóng viên rằng Nhật Bản đang thực hiện các nghĩa vụ của mình, không giống như các nước NATO, theo hãng tin Kyodo.

“Tôi kỳ vọng Nhật Bản sẽ tăng cường hỗ trợ, bởi vì, các bạn biết đấy, chúng ta có mối quan hệ như vậy,” Tổng thống Trump nói. “Chúng ta có 45.000 binh sĩ ở Nhật Bản… chúng ta chi rất nhiều tiền cho Nhật Bản… vì vậy tôi kỳ vọng, và tôi không ngạc nhiên khi họ sẽ tăng cường hỗ trợ.”

[Politico: Japanese PM evades Trump’s call to send warships for Strait of Hormuz operation]

9. Pháp và Đức đồng ý cho máy bay chiến đấu thế hệ mới một cơ hội cuối cùng.

Pháp và Đức sẽ nỗ lực thêm một lần nữa để đạt được thỏa thuận về cách thức cùng nhau phát triển máy bay chiến đấu thế hệ mới, với thời hạn chót là vào tháng Tư.

Dự án, được gọi là Hệ thống Không quân Chiến đấu Tương lai, gọi tắt là FCAS, đã bị đình trệ trong nhiều tháng do những bất đồng gay gắt giữa tập đoàn Dassault của Pháp và Airbus Defence and Space của Đức, nhưng các quan chức Pháp và Đức hôm thứ Năm cho biết họ sẽ cố gắng khởi động lại chương trình.

“Họ dường như không thể đạt được thỏa thuận. Nhiệm vụ của chúng ta là bảo đảm họ đạt được thỏa thuận, vì vậy chúng ta đã cùng nhau quyết định khởi động một sáng kiến nhằm đưa Airbus và Dassault xích lại gần nhau hơn trong những tuần tới”, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nói với các phóng viên trước cuộc họp của Hội đồng Âu Châu. “Việc này phải được thực hiện một cách bình tĩnh và tôn trọng, chính xác là để xác định những điểm chung.”

Một quan chức Đức nói với các phóng viên: “Đức và Pháp đã đồng ý tiến hành nỗ lực hòa giải cuối cùng giữa các ngành công nghiệp, do các chuyên gia thực hiện. Do các quyết định sắp tới về ngân sách liên bang, kết quả phải đạt được vào giữa tháng Tư.”

FCAS, trong đó có cả Tây Ban Nha, dự kiến sẽ thay thế các máy bay Eurofighter của Đức và Rafale của Pháp vào khoảng năm 2040. Chương trình này bao gồm một máy bay chiến đấu – vốn là trọng tâm của sự bất đồng giữa hai cường quốc quốc phòng – cũng như máy bay điều khiển từ xa và điện toán đám mây chiến đấu.

Trong khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz sẵn sàng xem xét việc phát triển hai loại máy bay riêng biệt, thì Tổng thống Macron lại phản đối phương án đó.

Trước đó, POLITICO đã đưa tin rằng Macron đã gặp gỡ Giám đốc điều hành của Dassault, Eric Trappier, và Giám đốc điều hành của Airbus, Guillaume Faury, vào tuần trước để thảo luận về dự án này. Chủ đề này cũng đã được thảo luận trong cuộc gặp song phương giữa tổng thống Pháp và thủ tướng Đức hôm thứ Tư.

[Politico: France, Germany agree to give next-gen fighter one last chance]

10. Nhóm đàm phán của Kyiv sẽ đến Mỹ để tham dự cuộc họp dự kiến vào cuối tuần này.

Ngày 19 tháng 3, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cho biết một nhóm đàm phán của Ukraine đang lên đường đến Mỹ để tham dự cuộc gặp với các đại diện Mỹ dự kiến diễn ra vào thứ Bảy tuần này.

Cuộc gặp dự kiến diễn ra sau nhiều tuần đàm phán không chắc chắn, với việc các quan chức cảnh báo rằng cuộc xung đột ở Trung Đông đã làm chuyển hướng sự chú ý chính trị và nguồn lực khỏi Ukraine.

“ Các cuộc đàm phán đã bị tạm dừng, và đã đến lúc phải nối lại chúng. Chúng tôi đang làm mọi thứ để bảo đảm rằng các cuộc đàm phán thực sự có ý nghĩa”, Tổng thống Zelenskiy nói.

Ông xác nhận rằng các quan chức cao cấp, bao gồm Rustem Umierov, Kyrylo Budanov, Davyd Arakhamia và Sergiy Kyslytsia, sẽ tham gia.

Tổng thống Zelenskiy nói thêm: “Ưu tiên của chúng tôi là làm mọi điều có thể để tạo điều kiện cho một nền hòa bình tôn trọng”.

Hiện vẫn chưa rõ liệu Nga có tham gia vào các cuộc thảo luận sắp tới dự kiến diễn ra vào ngày 21 tháng 3 hay không.

Vòng đàm phán ba bên cuối cùng giữa Kyiv, Mạc Tư Khoa và Washington đã diễn ra tại Geneva vào ngày 17-18 tháng 2, trong khi cuộc họp tiếp theo dự kiến diễn ra vào ngày 5 tháng 3 tại Abu Dhabi đã bị hoãn lại sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran và chưa được lên lịch lại.

Các quan chức Âu Châu đã cảnh báo rằng sự hỗ trợ quân sự của Mỹ, đặc biệt là các hệ thống phòng không, có thể bị trì hoãn do Washington ưu tiên khu vực Trung Đông, với việc nhà lãnh đạo chính sách đối ngoại của Liên Hiệp Âu Châu, Kaja Kallas, cho biết hiện đang có “sự cạnh tranh cho cùng một nguồn lực”.

[Kyiv Independent: Kyiv’s negotiating team heads to US for planned meeting this weekend]

11. Vì sao đây là thời điểm quyết định đối với Putin: Bây giờ hay không bao giờ?

Michael Clarke, một chuyên gia quốc phòng người Anh và giáo sư tại Đại học King's College Luân Đôn có bài nhận định nhan đề “Why It’s Now or Never for Putin”, nghĩa là “Vì sao đây là thời điểm quyết định đối với Putin?” Xin kính mời quý vị và anh chị em theo dõi bản dịch sang Việt Ngữ qua phần trình bày của Kim Thúy.

Mùa xuân đang đến, một mùa tràn đầy hy vọng và sự sống. Nhưng ở Ukraine, nó lại trở thành điềm báo của cái chết và sự tàn phá. Khi điều kiện chiến trường được cải thiện, các chỉ huy ở Mạc Tư Khoa và Kyiv chuẩn bị cho những tháng ngày chiến tranh khốc liệt tiếp theo.

Các dấu hiệu cho thấy lực lượng Nga đang chuẩn bị một cuộc tấn công mới ở phía đông Donetsk, nơi Ukraine vẫn đang kiểm soát khoảng một phần năm lãnh thổ mà Điện Cẩm Linh thèm muốn nhưng cho đến nay vẫn chưa thể chiếm được.

Các yếu tố bên ngoài đang nghiêng về phía Mạc Tư Khoa, tạo nên thời điểm thuận lợi nhất cho Điện Cẩm Linh trong nhiều năm qua. Putin dường như đang sẵn sàng tận dụng lợi thế quân sự của mình.

Đây có thể là cơ hội “một mất một còn” để Putin thay đổi cục diện cuộc chiến một cách quyết định, và tạo ra kết quả mà ông đã không thể đạt được trong hơn bốn năm qua.

Thứ nhất, chiến lược đánh lạc hướng dư luận tại Washington

Sự tập trung kiên định một thời của Washington vào Ukraine đã bị lung lay bởi các cuộc khủng hoảng ở những nơi khác.

Cuộc chiến do Mỹ dẫn đầu chống lại Iran, được Tổng thống Trump phát động vào ngày 28 tháng 2, đang chiếm hết sự chú ý và nguồn lực của nước Mỹ.

Mỹ ngày càng can thiệp sâu hơn, sẵn sàng kiểm soát eo biển Hormuz và thậm chí có thể triển khai quân đội trên mặt đất.

Các cuộc đàm phán hòa bình cao cấp giữa Nga và Ukraine, từng được các nhà ngoại giao Mỹ dẫn dắt, hiện đang bị đình trệ vô thời hạn.

Viện trợ quân sự lẽ ra có thể tăng cường khả năng phòng thủ của Ukraine đang bị chuyển hướng, với các hệ thống phòng không và đạn dược của Mỹ được chuyển đến các đồng minh vùng Vịnh để đối phó với hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa của Iran, làm dấy lên lo ngại rằng Ukraine sẽ chẳng còn lại gì nhiều.

Tổng thống Trump đã thể hiện sự thiếu kiên nhẫn với Kyiv, công khai chỉ trích Tổng thống Volodymyr Zelenskiy và coi việc ông không sẵn lòng thỏa hiệp về vấn đề lãnh thổ là trở ngại chính đối với hòa bình.

Mới đây, Tổng thống Trump đã bác bỏ đề nghị của Ukraine về việc giúp bảo vệ các đồng minh vùng Vịnh khỏi máy bay điều khiển từ xa của Iran, một lĩnh vực mà Ukraine đã có nhiều năm kinh nghiệm trực tiếp đối phó, và nói rằng Washington không cần sự hỗ trợ của Kyiv.

Đây là một sự thay đổi hoàn toàn so với đường lối đã giúp Ukraine vượt qua các giai đoạn trước của cuộc chiến, và là điều mà Điện Cẩm Linh đang theo dõi sát sao.

Thứ hai, nguồn thu khổng lồ từ dầu mỏ làm đầy ngân khố Mạc Tư Khoa.

Cuộc chiến với Iran cũng mang lại cho Nga một lợi ích kinh tế vô cùng cần thiết, là điều có thể đóng vai trò then chốt.

Lo ngại về sự gián đoạn nguồn cung—đặc biệt là các mối đe dọa đối với hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz, cũng như các cuộc tấn công vào các cơ sở năng lượng trên khắp vùng Vịnh—đã đẩy giá dầu lên trên 100 đô la một thùng, mức cao nhất kể từ năm 2022, và có thể còn tăng cao hơn nữa.

Là một nước xuất khẩu lớn, Nga đang gặt hái những phần thưởng xứng đáng. Giá cả tăng cao đang làm tăng thêm hàng tỷ đô la vào ngân sách của Mạc Tư Khoa, khi nước này phải cân bằng giữa lãi suất cao và lạm phát với các khoản chi phí ngày càng tăng từ lương binh lính và mua sắm vũ khí mới.

Đồng thời, việc thực thi lệnh trừng phạt đã được nới lỏng. Mỹ đã cấp giấy miễn trừ cho phép các quốc gia như Ấn Độ tiếp tục mua dầu thô của Nga, và Tổng thống Trump đã ám chỉ việc nới lỏng một số lệnh trừng phạt dầu mỏ để ổn định thị trường.

Giá dầu tăng cao và việc thực thi luật lỏng lẻo hơn đồng nghĩa với việc Mạc Tư Khoa có thể bán được nhiều dầu hơn với lợi nhuận cao hơn, mang lại cho Putin một nguồn thu tài chính cứu cánh, ít nhất là trong ngắn hạn.

Đối với một nền kinh tế đang chịu nhiều áp lực từ các lệnh trừng phạt trong nhiều năm, cuộc xung đột Iran đã trở thành một nguồn thu tiền bất ngờ. Nga đang nổi lên như một bên hưởng lợi tài chính lớn từ cuộc chiến Iran, củng cố vị thế của Mạc Tư Khoa tại Ukraine.

Thứ ba, mùa xuân làm thay đổi chiến trường.

Sau một mùa đông khắc nghiệt, sự chuyển mùa đang định hình lại chiến trường một lần nữa.

Khi nhiệt độ tăng cao, địa hình lầy lội trở nên cứng hơn, cải thiện điều kiện cho xe tăng và xe thiết giáp. Điều này sẽ cho phép thực hiện các cuộc diễn tập quyết liệt hơn trong những tuần tới.

Viện Nghiên cứu Chiến tranh cho biết Nga đang tập trung lực lượng dự bị và tăng cường hỏa lực pháo binh dọc theo mặt trận dài 1.200 km, có khả năng chuẩn bị cho một cuộc tấn công mới vào mùa xuân.

Khu vực phía đông Donetsk, nơi một số vùng vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Ukraine, dường như là mục tiêu trọng tâm khi Mạc Tư Khoa tìm cách hoàn tất việc chinh phục khu vực này.

Không giống như đầu năm 2022, khi vấn đề hậu cần kém và bùn lầy đã cản trở bước tiến của quân Nga, các chỉ huy hiện nay đã có kinh nghiệm và mục tiêu rõ ràng hơn. Thời tiết ấm lên có thể tạo cơ hội để quân Nga tiến lên phía trước.

Nhưng Kyiv cho rằng Ukraine cũng đang lợi dụng những điều kiện tương tự.

Nguồn tin này cho biết lực lượng Ukraine gần đây đã tận dụng địa hình thuận lợi ở Zaporizhzhia để đẩy lùi các vị trí của Nga, và giải phóng được nhiều lãnh thổ hơn so với số lãnh thổ đã mất trong tháng 2 năm 2026, đây là lần đảo chiều đầu tiên như vậy trong nhiều tháng.

Khi mặt đất trở nên cứng rắn hơn, cả hai bên đều dự đoán giao tranh sẽ leo thang. Đối với các tướng lĩnh của Putin, mùa xuân này là cơ hội quan trọng để lấy lại đà tiến.

Thứ tư, Âu Châu đang chật vật để tiến lên

Các nhà lãnh đạo Âu Châu tiếp tục bày tỏ sự ủng hộ đối với Ukraine, nhưng họ đang gặp khó khăn trong việc lấp đầy khoảng trống do sự phân tâm của Washington tạo ra.

Liên Hiệp Âu Châu đã cam kết chi 90 tỷ euro hay 104 tỷ đô la hỗ trợ quân sự và ngân sách trong hai năm, nhưng những tranh cãi do Viktor Orbán gây ra đã làm lộ rõ những rạn nứt ngày càng lớn trong sự đoàn kết. Các đồng minh NATO cũng ngần ngại đảm nhận các nhiệm vụ mới bên ngoài Âu Châu.

Một số hải quân Âu Châu đã từ chối yêu cầu của Mỹ về việc tuần tra Vịnh Ba Tư, điều này đã gây ra sự phản đối gay gắt từ Tổng thống Trump, người một lần nữa đặt câu hỏi về sự hỗ trợ của Mỹ đối với an ninh Âu Châu, bao gồm cả Ukraine.

Các diễn biến này đã nhấn mạnh một thực tế khó khăn: Bất chấp các kế hoạch tái vũ trang và những lời lẽ cứng rắn, Âu Châu vẫn chưa sẵn sàng thay thế vai trò của Mỹ ở Ukraine.

Nguồn cung và sản xuất quân sự vẫn chưa đủ, và những thiếu hụt nghiêm trọng—từ hệ thống phòng không đến máy bay chiến đấu—vẫn còn tồn tại. Sức mạnh tình báo và ngoại giao của Âu Châu cũng thua xa tầm ảnh hưởng vô song của Washington.

Từ góc nhìn của Mạc Tư Khoa, một nước Mỹ đang mất tập trung và một Âu Châu đang gặp khó khăn tạo ra một cơ hội chiến lược, một cơ hội mà Putin có thể cảm thấy buộc phải tận dụng trước khi quyết tâm của phương Tây trở nên cứng rắn hơn.

Thứ năm, sự ủng hộ liên tục và kiên định của Bắc Kinh

Sự ủng hộ bền vững của Trung Quốc là một nguồn tự tin khác của Nga.

Bất chấp những lo ngại của phương Tây, Bắc Kinh cho đến nay vẫn kiềm chế không hành động chống lại Đài Loan, và tình báo Mỹ cho thấy không có cuộc xâm lược nào sắp xảy ra. Do không có cuộc khủng hoảng cấp bách nào cần can thiệp, Trung Quốc đã dành bốn năm để tăng cường quan hệ kinh tế và ngoại giao với Mạc Tư Khoa.

Các lệnh trừng phạt không ngăn cản Bắc Kinh cung cấp “phao cứu sinh kinh tế” bằng cách tăng cường mua dầu của Nga, cung cấp công nghệ lưỡng dụng và mở rộng thương mại bằng đồng nhân dân tệ.

Kể từ năm 2022, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã gặp gỡ hoặc điện đàm với Putin ít nhất 19 lần, thể hiện sự ủng hộ mạnh mẽ. Bắc Kinh được lợi từ việc khiến phương Tây sa lầy ở Âu Châu, một điểm mà Tổng thư ký NATO Mark Rutte đã nhấn mạnh.

Không còn vướng mắc với vấn đề Đài Loan để kiềm chế, Trung Quốc có thể tự do hỗ trợ Nga—về kinh tế và có thể cả về quân sự một cách bí mật—giúp Mạc Tư Khoa chống chọi với các lệnh trừng phạt và kéo dài chiến tranh.

Thứ sáu, những biến động chính trị tại Washington

Thời gian cũng có thể đang chống lại Mạc Tư Khoa về mặt chính trị. Cách giải quyết cuộc chiến với Iran của Tổng thống Trump và sự miễn cưỡng ủng hộ Ukraine sẽ phải đối mặt với thử thách trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11 năm 2026.

Giá nhiên liệu tăng cao và cuộc xung đột mới tốn kém đã góp phần làm nghiêng cán cân ủng hộ phe đối lập trong các cuộc thăm dò dư luận.

Theo lịch sử, các tổng thống thường mất uy tín trong các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, và xu hướng đó có vẻ sẽ lặp lại.

Nếu đảng Dân chủ giành lại quyền kiểm soát Quốc hội, họ dự kiến sẽ thúc đẩy việc hỗ trợ mạnh mẽ hơn cho Kyiv và xem xét kỹ lưỡng các nhượng bộ dành cho Mạc Tư Khoa.

Các dự luật nhằm tăng cường viện trợ và siết chặt trừng phạt đang được tiến hành. Và nhìn xa hơn, cuộc bầu cử năm 2028 cũng có thể mang đến sự trở lại lập trường ủng hộ Ukraine mạnh mẽ hơn tại Tòa Bạch Ốc.

Putin biết rằng sự phân tâm của Mỹ có thể chỉ là tạm thời và cơ hội của ông đang dần khép lại.

Thứ bẩy, sức mạnh phòng thủ bền bỉ của Ukraine

Bất chấp áp lực, Ukraine vẫn chưa hề suy yếu. Sau bốn năm chiến tranh, quân đội nước này đã thích nghi và trở nên cứng rắn hơn. Tinh thần vẫn cao, và các nhà lãnh đạo biết rằng cuộc chiến này mang tính sống còn.

Việc được phương Tây huấn luyện và trang bị – xe tăng, hỏa tiễn chính xác, hệ thống phòng không cải tiến – đã củng cố vị thế của Ukraine, ngay cả khi tình trạng thiếu hụt vẫn tiếp diễn.

Điều quan trọng là Ukraine đã xây dựng các công sự nhiều lớp khắp miền đông. Họ có các mạng lưới chiến hào, chướng ngại vật chống tăng và các khu vực tiêu diệt được điều khiển bằng máy bay điều khiển từ xa, khiến cho các cuộc tiến công của Nga trở nên tốn kém. Quân đội Nga đã chịu tổn thất nặng nề mà chỉ thu được rất ít lợi ích.

Năm 2025, Mạc Tư Khoa đã phải trả giá đắt cho những bước tiến nhỏ nhoi, và các cuộc tấn công gần đây ở Donetsk đã gây ra hàng ngàn thương vong mà không thu được kết quả đáng kể nào.

Ukraine cũng đã tiến hành các cuộc tấn công sâu vào hậu phương địch, nhắm vào các căn cứ không quân, trung tâm hậu cần và các mục tiêu ở Crimea bị tạm chiếm, bao gồm cả các loại vũ khí do trong nước phát triển như hỏa tiễn tầm xa “Flamingo” FP-5.

Bất kỳ nỗ lực nào của Nga nhằm tung ra đòn kết liễu cũng sẽ vẫn gặp phải một hàng phòng ngự dày dạn kinh nghiệm và quyết tâm, ngay cả khi bối cảnh rộng hơn có lợi cho Mạc Tư Khoa.

Thứ tám, canh bạc cá nhân của Putin

Đối với Putin, cuộc chiến luôn mang tính cá nhân. Ông coi Ukraine là một phần của phạm vi ảnh hưởng lịch sử của Nga, khẳng định vào năm 2021 rằng người Nga và người Ukraine là “một dân tộc”.

Bằng cách mô tả cuộc xâm lược dưới góc độ văn minh, ông ta đã gắn liền di sản của mình với sự khuất phục của Ukraine. Ở tuổi 73, khi Nga đang đối mặt với những căng thẳng lâu dài, điều đó càng làm tăng thêm tính cấp bách của thời điểm hiện tại.

Putin đang đặt cược rằng Ukraine sẽ sụp đổ trước khi ông ta sụp đổ. Cuộc tấn công mùa xuân này có lẽ sẽ là cơ hội tốt nhất còn lại của ông ta.

Nếu Nga không thể phá vỡ sự kháng cự của Ukraine ngay bây giờ, câu hỏi đặt ra cho Điện Cẩm Linh là: Liệu họ có thể làm được điều đó hay không?

[Newsweek: Why It’s Now or Never for Putin]

 

1. ‘NHỮNG KẺ HÈN NHÁT’: Tổng thống Trump chỉ trích các đồng minh NATO về vấn đề eo biển Hormuz

Tổng thống Trump hôm thứ Sáu lại một lần nữa chỉ trích các đồng minh NATO của Mỹ, bày tỏ sự tức giận trước việc họ từ chối tham gia cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran và giúp mở lại eo biển Hormuz.

“Không có Mỹ, NATO chỉ là con hổ giấy!” nhà lãnh đạo Mỹ viết trên trang Truth Social của mình, cáo buộc các đồng minh trước tiên đứng ngoài cuộc chiến chống lại “Iran sở hữu vũ khí hạt nhân”, rồi sau đó “than phiền về giá dầu cao mà họ buộc phải trả”. Giải pháp là mở eo biển Hormuz, Tổng thống Trump viết, “một thao tác quân sự đơn giản… với rủi ro rất thấp”, nhưng các đồng minh “không muốn giúp đỡ”.

“Đồ hèn nhát,” ông kết luận. “Chúng ta sẽ ghi nhớ!”

Sự bùng phát căng thẳng diễn ra sau khi Tổng thống Trump rõ ràng đã không thể thuyết phục được Thủ tướng Nhật Bản bà Sanae Takaichi, quốc gia có lực lượng Hải Quân hùng mạnh tham gia vào kế hoạch giải tỏa eo biển Hormuz của ông. Thất vọng của Tổng thống Trump cũng xuất phát từ Hội đồng Âu Châu, nơi hôm thứ Năm các nhà lãnh đạo quốc gia đã thể hiện thái độ thận trọng khi nhấn mạnh việc giảm leo thang và tránh can thiệp vào một cuộc xung đột chưa có hồi kết. Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez thậm chí còn mô tả cuộc chiến là bất hợp pháp - cho thấy mức độ rạn nứt nghiêm trọng với Washington.

Kể từ khi Mỹ và Israel phát động các cuộc tấn công vào Tehran ngày 28 tháng 2, Pháp, Đức, Ý và Anh đã phản đối việc điều tàu chiến đến vùng Vịnh. Hôm thứ Năm, họ đã ủng hộ một tuyên bố chung với các đối tác Nhật Bản và Canada, ủng hộ “những nỗ lực thích hợp” để bảo đảm an toàn cho việc đi lại qua eo biển Hormuz - nhưng chỉ khi nào giao tranh chấm dứt, như Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã nhấn mạnh.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang thăm dò ý kiến các đồng minh về một khuôn khổ tiềm năng do Liên Hiệp Quốc hậu thuẫn để bảo đảm an ninh vận tải biển, trong khi Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho biết ông vẫn “tin tưởng” rằng các đồng minh sẽ tìm ra cách khôi phục giao thông qua điểm nghẽn này.

Cuộc tấn công của Tổng thống Trump diễn ra sau nhiều ngày áp lực gia tăng lên Washington, cả về quân sự và kinh tế. Đầu tuần này, ông cảnh báo các đồng minh NATO rằng họ sẽ phải đối mặt với một “tương lai rất tồi tệ” nếu không giúp mở cửa eo biển Hormuz, và hồi tháng Giêng, ông đã chế giễu các đồng minh vì bị cáo buộc né tránh những trận chiến khốc liệt nhất hơn một thập niên trước trong sứ mệnh chung ở Afghanistan.

“Họ sẽ nói rằng họ đã gửi một số binh lính đến Afghanistan,” Tổng thống Trump nói với kênh Fox News vào ngày 22 tháng Giêng. “Và họ đã làm vậy, họ chỉ ở lại phía sau một chút, cách xa tiền tuyến một chút.” Vào thời điểm đó, Thủ tướng Anh Keir Starmer gọi những phát ngôn này là “xúc phạm và, thẳng thắn mà nói, kinh khủng.”

[Politico: ‘COWARDS’: Trump blasts NATO allies over Hormuz]

2. Tổn thất của Nga tăng vọt, chỉ huy Ukraine tuyên bố hàng trăm binh sĩ bị máy bay điều khiển từ xa “tiêu diệt”.

Theo Bộ Tổng tham mưu Ukraine, tổn thất của Nga đã tăng mạnh trong vài ngày qua, khi giao tranh leo thang trên các khu vực tiền tuyến trọng yếu ở miền đông và miền nam Ukraine trong bối cảnh dự đoán về một cuộc tấn công mùa xuân quy mô lớn hơn của Nga.

Ngày 19 tháng 3, Kyiv báo cáo 1.520 thương vong về phía Nga, sau con số 1.710 vào ngày 18 tháng 3 - gấp khoảng hai lần số thương vong hàng ngày được báo cáo vào ngày 16 và 17 tháng 3, lần lượt là 810 và 760, mức độ mà họ đã duy trì trong nhiều tháng suốt mùa đông.

Các bản đồ chiến trường nguồn mở của DeepState cho thấy Nga tiếp tục gây áp lực dọc theo hướng Pokrovsk và Huliaipole, nhưng không có bằng chứng xác nhận về những thắng lợi lãnh thổ lớn trong cùng thời kỳ.

Các chỉ huy quân sự Ukraine cho rằng sự gia tăng tổn thất này có liên quan đến các nỗ lực tấn công mới của Nga.

“Sự thay đổi thời tiết đột ngột vào ngày 17-18 tháng 3, bao gồm cả sương mù, đã bị kẻ thù lợi dụng để tiếp tục các hoạt động tấn công”, Robert Brovdi, biệt danh “Madyar”, chỉ huy Lực lượng Hệ thống Điều khiển từ xa của Ukraine, cho biết như trên.

Theo Brovdi, lực lượng Nga đã phát động các cuộc tấn công phối hợp bằng bộ binh, xe thiết giáp và xe máy trên một đoạn đường dài 100 km giữa Rodynske và Huliaipole.

Mô tả về cuộc giao tranh ngày 17 tháng 3, Brovdi cho biết quân đội Nga tiến công “với lực lượng bộ binh và xe máy tập trung, đồng thời trên hơn chục khu vực”, và nói thêm rằng hơn 500 người đã bị các đơn vị máy bay điều khiển từ xa của Ukraine “tiêu diệt”.

Ông ấy chỉ rõ rằng tổn thất bao gồm “292-200 và 221-300”, sử dụng mã quân sự cho những người thiệt mạng (200) và bị thương (300).

Ông cho biết, đến trưa ngày 18 tháng 3, thêm 277 binh sĩ Nga đã thiệt mạng – “141-200 và 136-300” – nâng tổng số người chết hoặc bị thương lên hơn 900 người chỉ trong khoảng một ngày rưỡi.

Brovdi mô tả các cuộc tấn công như những đợt tấn công liên tiếp của binh lính tiến công trong điều kiện tầm nhìn hạn chế, với các phi công điều khiển máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công họ trước khi họ có thể tiếp cận các vị trí của quân đội Ukraine.

Chỉ huy này nói thêm rằng tổng thiệt hại của Nga “cao hơn đáng kể” so với chỉ riêng khu vực này, nhưng cảnh báo rằng “phần còn lại của tháng 3 sẽ là một cuộc chiến khốc liệt và kéo dài.”

KyivIndependent không thể xác minh độc lập các tuyên bố này. Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov từng nói rằng lực lượng Ukraine đặt mục tiêu gây ra tới 50.000 thương vong cho quân Nga mỗi tháng, như một phần của chiến lược làm suy yếu khả năng tấn công của Mạc Tư Khoa.

[Kyiv Independent: Russian losses surge, Ukrainian commander claims hundreds of soldiers 'picked off' by drones]

3. Tổng Thư Ký Rutte của NATO: Các đồng minh sẽ tìm ra cách khai thông eo biển Hormuz.

Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho biết ông “tin tưởng” các đồng minh sẽ tìm ra cách để khôi phục giao thông qua eo biển Hormuz bị Iran phong tỏa sau khi bị Mỹ và Israel tấn công.

Ông Rutte nói với các phóng viên ở Brussels: “Các đồng minh… đang tích cực thảo luận với nhau và với Hoa Kỳ… về cách tốt nhất để giải quyết vấn đề an ninh to lớn này. Tôi tin tưởng rằng các đồng minh như mọi khi sẽ làm mọi thứ để hỗ trợ lợi ích chung của chúng ta – vì vậy chúng ta sẽ tìm ra cách giải quyết.”

Tổng thống Mỹ đã kêu gọi các đối tác Âu Châu giúp bảo vệ tuyến đường thương mại huyết mạch này - một yêu cầu mà hầu hết đều thẳng thừng bác bỏ.

Kết quả là, Ông Donald Trump đã chỉ trích các đồng minh NATO, cảnh báo rằng ông có thể xem xét lại vai trò của Mỹ trong liên minh, ngay cả khi một số thành viên như Estonia đã tình nguyện cung cấp thiết bị. Hôm thứ Ba, tổng thống Mỹ tuyên bố ông không còn cần sự hỗ trợ của Âu Châu cho chiến dịch này nữa.

Ông Rutte, người trước đây từng bị chỉ trích vì tuyên bố cuộc chiến của Tổng thống Trump có “sự ủng hộ rộng rãi” từ các đồng minh, một lần nữa ca ngợi Mỹ vì đã làm suy yếu quân đội Iran, bao gồm cả khả năng hỏa tiễn đạn đạo và năng lực hạt nhân tiềm tàng của nước này.

“Những gì Mỹ đang làm hiện nay là làm suy yếu khả năng đó của Iran và tôi nghĩ điều đó rất quan trọng,” ông nói. “Điều này quan trọng đối với an ninh Âu Châu, đối với Trung Đông, và nó sống còn đối với chính Israel.”

[Politico: NATO’s Rutte: Allies will find ‘way forward’ on Strait of Hormuz]

4. Hai người bị bắt giữ khi cố gắng tiếp cận căn cứ hải quân Faslane của Anh.

Hai người đã bị bắt giữ sau khi cố gắng đột nhập vào căn cứ hải quân Faslane, nơi đóng quân của các tàu ngầm hạt nhân của Anh.

Cảnh sát Scotland cho biết trong một tuyên bố rằng một người đàn ông 34 tuổi và một người phụ nữ 31 tuổi đã bị bắt giữ sau khi cố gắng xâm nhập vào căn cứ vào khoảng 5 giờ chiều thứ Năm.

Phát ngôn nhân của Hải quân Hoàng gia Anh đã xác nhận các vụ bắt giữ và cho biết: “Vì vụ việc đang được điều tra, chúng tôi sẽ không bình luận thêm.”

Hãng thông tấn Press Association đưa tin người đàn ông bị bắt giữ là người Iran.

Faslane là một trong những địa điểm quân sự lớn nhất và nhạy cảm nhất của Vương quốc Anh, và không mở cửa cho công chúng tham quan.

Mặc dù chưa rõ động cơ của hai người này là gì, vụ việc xảy ra trong bối cảnh lo ngại gia tăng về các hoạt động thù địch từ Iran tại Anh.

Faslane là nơi đóng quân của tất cả các tàu ngầm hạt nhân của Hải quân, bao gồm cả các tàu ngầm mang hỏa tiễn đạn đạo lớp Vanguard, vốn mang theo hỏa tiễn hạt nhân Trident.

Theo tờ Sun, khu vực này được bảo vệ bởi Cảnh sát Bộ Quốc phòng và Lực lượng đặc nhiệm Thủy quân lục chiến Hoàng gia, những đơn vị đã được đặt trong tình trạng báo động cao nhất vào ngày hôm qua.

[Politico: Two people arrested trying to access UK’s Faslane naval base]

5. Iran tuyên bố sẽ ‘thực hiện quyền tự vệ chính đáng của mình’.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết nước này sẽ “thực hiện quyền tự vệ chính đáng của mình” để đáp trả quyết định của Thủ tướng Anh Keir Starmer cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ của Anh để tiến hành các cuộc tấn công vào các địa điểm phóng hỏa tiễn của Iran nhằm vào tàu thuyền ở eo biển Hormuz.

Araghchi nói rằng “đại đa số người dân Anh” không muốn tham gia vào cuộc chiến của Mỹ và Israel chống lại Iran.

Araghchi cho rằng việc cho phép các căn cứ của Anh được “sử dụng để gây hấn chống lại Iran” là hành động của Starmer, “đang đặt mạng sống của người Anh vào nguy hiểm” vì “Iran sẽ thực hiện quyền tự vệ của mình”.

[Al Jazeera English: Iran says will ‘exercise our legitimate right to self-defence’]

6. Một blogger ủng hộ Điện Cẩm Linh đã công kích Putin; cuối cùng anh ta phải vào bệnh viện tâm thần.

Một blogger nổi tiếng ủng hộ Điện Cẩm Linh, vốn được biết đến với những lời công kích gay gắt nhằm vào phe đối lập của Nga, đột ngột quay lưng lại với nhà độc tài Vladimir Putin bằng cách đăng tải một loạt bài chỉ trích nặng nề.

Một ngày sau, người này được tường trình đã vào bệnh viện tâm thần ở St. Petersburg.

Blogger Ilya Remeslo đã xây dựng danh tiếng của mình bằng cách tấn công vào cố lãnh đạo phe đối lập Alexei Navalny và các đồng minh của ông, thường xuyên đệ đơn khiếu nại và ủng hộ các vụ kiện chống lại họ.

Sự thay đổi đột ngột của ông - và tốc độ ông biến mất khỏi tầm nhìn công chúng - đã thu hút sự chú ý mạnh mẽ trong môi trường truyền thông được kiểm soát chặt chẽ của Nga.

Sự thay đổi bắt đầu vào tối ngày 17 tháng 3, khi Remeslo đăng một bài viết dài trên kênh Telegram của mình với tiêu đề “Năm lý do tại sao tôi không còn ủng hộ Vladimir Putin nữa”. Trong đó, ông mô tả cuộc chiến của Nga ở Ukraine là “hoàn toàn bế tắc”, chỉ trích những thiệt hại đối với nền kinh tế Nga và cáo buộc Điện Cẩm Linh siết chặt tự do báo chí và truy cập internet.

Ông cũng đặt câu hỏi về việc Putin nắm giữ quyền lực suốt hàng thập niên, viết rằng tổng thống “không tôn trọng cử tri của mình” và cho rằng “quyền lực tuyệt đối sẽ tha hóa tuyệt đối — đặc biệt là khi nó không có hồi kết”. Trong một đoạn văn gây chú ý hơn nữa, Remeslo tuyên bố rằng Putin “không phải là một tổng thống hợp pháp” và nên từ chức và ra tòa với tư cách là “tội phạm chiến tranh và kẻ trộm”.

Ban đầu, một số người quan sát suy đoán rằng tài khoản của anh ta đã bị hack. Nhưng Remeslo nhanh chóng đăng tải một video khẳng định những phát ngôn đó là của chính anh ta và kêu gọi những người theo dõi “hãy suy nghĩ về điều đó cho đến sáng”.

Sau đó, Remeslo đã ngừng trả lời điện thoại và ngừng đăng bài trên mạng xã hội.

Theo hãng truyền thông Nga Fontanka và các kênh Telegram ủng hộ chiến tranh, một ngày sau, Remeslo được vào bệnh viện tại Bệnh viện Tâm thần số 3. Nhân viên tại cơ sở này đã xác nhận với các nhà báo địa phương rằng một bệnh nhân mang tên ông đã được tiếp nhận.

Phản ứng từ giới chính trị và truyền thông Nga diễn ra nhanh chóng. Vladimir Solovyov, một nhà tuyên truyền hàng đầu của Nga, bác bỏ những phát ngôn của Remeslo là sản phẩm của sự suy sụp tâm lý. Ông mô tả những nhân vật như vậy là “những kẻ đồng lõa” mất bình tĩnh và bắt đầu lặp lại “những luận điệu nước ngoài”.

Bản thân Remeslo dường như đã lường trước được những hậu quả. Trong cuộc phỏng vấn với hãng thông tấn độc lập Agentstvo của Nga vào ngày 18 tháng 3, ông cho biết mình đã chuẩn bị cho “mọi diễn biến” và không có kế hoạch rời khỏi Nga trừ khi gia đình ông bị đe dọa. “Nếu họ đưa tôi ra xét xử, cứ để họ làm”, ông nói thêm rằng ông có thông tin có thể tiết lộ trước tòa.

Việc sử dụng tâm thần học như một công cụ đàn áp chính trị có nguồn gốc sâu xa ở Nga, đặc biệt là trong thời kỳ Xô Viết. Bắt đầu từ những năm 1960, chính quyền đã sử dụng một cách có hệ thống “tâm thần học trừng phạt” đối với những người bất đồng chính kiến dám thách thức nhà nước.

Tại nước Nga hiện đại, những người chỉ trích chính phủ phải đối mặt với nhiều mối đe dọa. Các nhà báo độc lập, nhà hoạt động và nhân vật đối lập bị gán mác “đặc vụ nước ngoài” hoặc “phần tử cực đoan”, những nhãn mác này gây ra gánh nặng tài chính, rủi ro pháp lý và sự kỳ thị xã hội. Các tổ chức liên kết với các phong trào đối lập, bao gồm cả những tổ chức do Navalny thành lập, đã bị bỏ tù, buộc phải lưu vong hoặc bị giết hại.

Điện Cẩm Linh đã siết chặt kiểm soát không gian thông tin kể từ khi bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện Ukraine năm 2022. Các luật mới hình sự hóa việc lan truyền cái mà chính quyền gọi là “thông tin sai lệch” về quân đội, trên thực tế cấm đoán việc đưa tin độc lập về chiến tranh.

“ Nhanh thật,” Ivan Zhdanov, cựu lãnh đạo Quỹ Chống Tham nhũng của Navalny, viết, bình luận về tốc độ chớp nhoáng mà Remeslo bị bắt giữ.

[Kyiv Independent: A pro-Kremlin blogger lashed out at Putin; he ended up in a psychiatric ward]

7. Tổng thống Trump nói cần “rất nhiều sự trợ giúp” ở eo biển Hormuz, đồng thời kêu gọi Trung Quốc và Nhật Bản hỗ trợ.

Tổng thống Mỹ đã đưa ra những phát ngôn mới về cuộc chiến ở Iran, trong đó có đề cập đến tình hình ở eo biển Hormuz.

Phát biểu với các phóng viên bên ngoài Tòa Bạch Ốc, Tổng thống Trump nói rằng cần “rất nhiều sự giúp đỡ” để bảo đảm an ninh eo biển và “sẽ thật tốt” nếu các quốc gia như Trung Quốc và Nhật Bản tham gia.

Tuy nhiên, ông cũng có vẻ như hạ thấp tầm quan trọng của tuyến đường thủy này đối với Hoa Kỳ khi nói rằng “chúng ta không sử dụng eo biển Hormuz” như các quốc gia ở Âu Châu và Á Châu, và cho rằng eo biển này nên được “bảo vệ và kiểm soát” bởi các quốc gia khác có lợi ích liên quan.

Ông nói rằng Mỹ sẽ hỗ trợ những nỗ lực như vậy nếu được yêu cầu, nhưng “điều đó sẽ không cần thiết một khi mối đe dọa từ Iran bị loại bỏ”.

Ông cũng nói Mỹ đang tìm cách “giảm dần các nỗ lực quân sự”, và các nước khác nên “giữ gìn trật tự” ở eo biển Hormuz. Ông khẳng định rằng Washington “rất gần” đạt được các mục tiêu của mình ở Iran và đang xem xét “giảm dần” các nỗ lực quân sự.

[Al Jazeera English: Trump says ‘a lot of help’ needed in Strait of Hormuz, calls on China, Japan to help]

8. Sáu quốc gia tuyên bố sẵn sàng hỗ trợ giải quyết vấn đề eo biển Hormuz và ổn định thị trường năng lượng.

Vương quốc Anh, Pháp, Đức, Ý, Hòa Lan và Nhật Bản cho biết họ sẽ thực hiện các bước để ổn định thị trường năng lượng và sẵn sàng tham gia “các nỗ lực thích hợp” để bảo đảm an toàn cho việc đi lại qua eo biển Hormuz.

Trong một tuyên bố chung, các quốc gia này lên án các cuộc tấn công của Iran và kêu gọi nước này chấm dứt ngay lập tức. Họ cũng cho biết sẽ hợp tác với một số quốc gia sản xuất năng lượng để tăng sản lượng và ổn định thị trường.

“Chúng tôi bày tỏ sự sẵn sàng đóng góp vào các nỗ lực thích hợp để bảo đảm an toàn cho việc đi lại qua eo biển,” tuyên bố cho biết. “Chúng tôi hoan nghênh cam kết của các quốc gia đang tham gia vào công tác lập kế hoạch chuẩn bị.”

Chào mừng việc giải phóng kho dự trữ dầu mỏ chiến lược, tuyên bố cho biết thêm: “Chúng tôi sẽ thực hiện các bước khác để ổn định thị trường năng lượng, bao gồm hợp tác với một số quốc gia sản xuất để tăng sản lượng.”

[Al Jazeera English: Six countries say ready to help on Strait of Hormuz, stabilise energy markets]

9. Thông điệp của lãnh đạo tối cao Iran nhân ngày Tết Ba Tư

Thông điệp hôm Thứ Sáu, 20 Tháng Ba, của Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei dài hơn và chi tiết hơn so với tuyên bố đầu tiên của ông. Nó cũng tập trung nhiều hơn vào các vấn đề thiết yếu của đất nước. Nó giống như một chương trình với những phác thảo tổng quan về những gì ông muốn thấy được hoàn thành. Cũng như 2 thông điệp ban đầu, một xướng ngôn viên Đài truyền hình quốc gia Iran đã đọc tuyên bố của ông.

Ông tập trung vào sự đoàn kết và gọi năm tới là năm của “nền kinh tế kháng chiến”. Ông nói về sự cần thiết của một nền kinh tế có thể chống chọi trong chiến tranh, sự đoàn kết dân tộc như một điều kiện thiết yếu của sự kháng chiến, và cả an ninh, mà tất nhiên là mục tiêu cuối cùng.

Lãnh tụ Khamenei cũng tập trung vào người dân Iran, nói rằng ông đang ghi nhận quan điểm và những cuộc trò chuyện mà họ đang có trên đường phố. Ông đang cố gắng xây dựng mối quan hệ với công chúng ngay cả khi ông không xuất hiện trước công chúng.

Có những tin đồn về sức khỏe của ông, về việc liệu ông có thực sự đủ sức khỏe để lãnh đạo đất nước hay không, nhưng bài phát biểu này chắc chắn sẽ giúp ông củng cố hình ảnh của mình trong lòng dân.

Nhìn chung, tôi nghĩ đó là một thông điệp trấn an – nói rằng người lãnh đạo vẫn hiện diện dù chúng ta không nhìn thấy ông ấy.

[Al Jazeera English: Supreme leader’s message attempts to connect with Iranian people]

10. Không khí “lễ hội” không hề xuất hiện khi người dân Iran đón mừng Nowruz và Eid giữa lúc chiến tranh đang diễn ra.

Người dân Iran đang đón mừng hai lễ hội kép, Nowruz và Eid al-Fitr, trong bối cảnh chiến tranh. Tuy nhiên, tình hình ở đây vẫn rất yên bình.

Năm mới đã bắt đầu vài ngày trước, với không khí chuẩn bị và các hoạt động khác.

Thứ Ba tuần trước là ngày mà người dân thường xuống đường và đốt lửa trên đường phố, nhưng điều đó đã không xảy ra vì chính quyền đã ra lệnh cấm, lo ngại rằng dịp này có thể bị một số phe đối lập lợi dụng, vì có những lời kêu gọi từ nước ngoài nhằm nắm bắt cơ hội và thể hiện sự phản đối chính phủ.

Ngay cả những người ủng hộ chính quyền cũng không xuống đường tham gia các hoạt động thường lệ vào ngày này. Và hôm Thứ Sáu, 20 Tháng Ba, người ta kỳ vọng đây sẽ là một lễ kỷ niệm rất thận trọng, chủ yếu diễn ra trong nhà.

Người dân Iran, thuộc cả hai phe phái chính trị, đều đang thương tiếc những người đã khuất.

Theo các báo cáo, phe đối lập đang thương tiếc hàng ngàn người thiệt mạng trong tháng Giêng, trong khi những người ủng hộ chính phủ đang thương tiếc 1.500 người thiệt mạng trong 20 ngày qua, cùng với các nhà lãnh đạo nổi bật của đất nước bị ám sát.

Do đó, hoàn toàn không có bầu không khí lễ hội.

[Al Jazeera English: No ‘atmosphere of celebration’ as Iranians mark Nowruz and Eid amid war]

11. Liệu dầu mỏ Nga sẽ là bên thắng lớn nhất trong cuộc chiến giữa Mỹ và Israel chống lại Iran?

Theo các nhà phân tích, dầu mỏ Nga đang nổi lên như một bên hưởng lợi chính từ cuộc chiến tranh Mỹ-Israel chống Iran khi các quốc gia tranh giành thuê tàu chở dầu sau quyết định nới lỏng tạm thời các lệnh trừng phạt của Tổng thống Trump.

Sau cuộc điện đàm với Putin vào ngày 10 tháng 3, Tổng thống Trump cho biết Mỹ sẽ miễn trừ các lệnh trừng phạt liên quan đến dầu mỏ của Nga đối với “một số quốc gia” để giảm bớt tình trạng thiếu hụt do Iran đóng cửa eo biển Hormuz gây ra. Eo biển này, nơi trong thời bình vận chuyển 20% lượng dầu khí của thế giới từ các nhà sản xuất ở vùng Vịnh.

Tuần này, có thông tin cho rằng một số tàu chở dầu của Nga đang trên đường đến Trung Quốc đã đổi hướng và đi về phía Ấn Độ.

Theo số liệu từ Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch, Nga đã thu thêm được 672 triệu euro hay 777 triệu đô la trong hai tuần đầu tiên của cuộc chiến do Mỹ và Israel tiến hành chống lại Iran.

Trong khi đó, tại Hoa Kỳ thị trường giảm khoảng 1% trên quy mô lớn do giá dầu tăng cao hôm nay.

Và chúng ta cũng đang chứng kiến sự tiếp diễn của xu hướng bốn tuần liên tiếp thị trường giảm điểm, trong khi giá dầu có xu hướng tăng cao hơn trong khoảng thời gian đó.

Dầu thô Brent, chuẩn mực dầu mỏ quốc tế, hiện ở mức 108 đô la một thùng – tăng 50% so với trước khi xung đột bắt đầu. Dầu thô West Texas, chuẩn mực của Mỹ, giảm trong tuần này nhưng vẫn tăng đáng kể so với trước khi xung đột xảy ra.

Các nhà đầu tư hiện đang nhìn thấy khả năng giảm lãi suất trước cuối năm nay. Và điều này ít có khả năng xảy ra đối với Hoa Kỳ, đây là một vấn đề lớn đối với các nhà đầu tư.

Vấn đề, trong bối cảnh bất ổn và giá cả lạm phát hiện nay, là chúng ta đang chứng kiến những xu hướng đáng lo ngại đối với trái phiếu kho bạc. Giá trái phiếu kho bạc tăng cao, trong khi lợi suất lại giảm. Tất cả những điều này cho thấy cuộc xung đột đang bắt đầu có tác động rộng hơn đến các vấn đề kinh tế tại Hoa Kỳ.

[Al Jazeera English: Will Russian oil be the biggest winner in US-Israel war on Iran?]

12. Cuộc chiến tranh Iran của Tổng thống Trump đã tiêu tốn nhiều hơn cả chiến dịch tấn công Iraq của Bush.

Tổng thống Trump đã dành hai thập niên để chỉ trích cuộc chiến tranh Iraq là một sai lầm thảm khốc. Năm 2003, khi còn là một nhà phát triển bất động sản, ông gọi cuộc xâm lược là một sự cẩu thả. Trong chiến dịch tranh cử năm 2016, ông liên tục công kích cựu Tổng thống George W. Bush, gọi đó là “một thảm họa đối với đất nước này” và “một trong những quyết định tồi tệ nhất từng được đưa ra”.

Là một ứng cử viên, Tổng thống Trump luôn hứa sẽ chấm dứt các cuộc chiến tranh dai dẳng ở Trung Đông, chứ không phải khơi mào những cuộc chiến mới. Thế nhưng, chỉ ba tuần sau khi chiến dịch tấn công Iran của Mỹ bắt đầu, ông lại yêu cầu chi trả trước nhiều tiền hơn cả số tiền mà Bush đã chi cho cuộc chiến đầy ác mộng đó.

Để tài trợ cho giai đoạn tiếp theo của Chiến dịch Epic Fury, Ngũ Giác Đài đang yêu cầu 200 tỷ đô la để tiếp tục chiến dịch, theo một quan chức cao cấp của chính quyền đã nói chuyện với tờ Washington Post. Con số này cao hơn khoảng 67 tỷ đô la so với số tiền mà Bush đã yêu cầu Quốc hội khi cuộc xâm lược Iraq bắt đầu vào ngày 19 tháng 3 năm 2003.

Sau khi điều chỉnh theo lạm phát, yêu cầu 74,7 tỷ đô la của Bush sẽ tương đương khoảng 133 tỷ đô la ngày nay. Yêu cầu ngân sách dành cho Iran của Tổng thống Trump, được thiết kế cho một chiến dịch không kích không có bộ binh, đã vượt quá con số này. Đường cong chi phí cho thấy chi phí chiến tranh hiện đại đã thay đổi như thế nào và ngay cả các hoạt động hạn chế cũng mở rộng nhanh chóng ra sao.

Nghịch lý chiến tranh hiện đại

Mặc dù Hoa Kỳ đã tránh được khoản chi phí khổng lồ cho việc nuôi sống và cung cấp chỗ ở cho hàng ngàn binh lính như đã từng làm ở Iraq, nhưng họ đã thay thế những chi phí đó bằng cái giá thậm chí còn cao hơn của chiến tranh công nghệ cao.

Ngân sách 74,7 tỷ đô la của Bush được thiết kế để tài trợ cho khoảng năm tháng hoạt động trên bộ với sự tham gia của hơn 150.000 binh sĩ, các sư đoàn thiết giáp và một liên minh gồm 49 quốc gia. Quốc hội cuối cùng đã phê duyệt 79 tỷ đô la vào ngày 12 tháng 4 năm 2003. Đến tháng 9, Bush lại tiếp tục yêu cầu thêm 87 tỷ đô la nữa.

Yêu cầu 200 tỷ đô la của Tổng thống Trump giải quyết những nhu cầu hoàn toàn khác biệt. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth tuyên bố vào ngày 19 tháng 3 rằng số tiền này sẽ được dùng để tài trợ cho các hoạt động đã được tiến hành, các hoạt động tiềm năng trong tương lai và quan trọng nhất là việc bổ sung đạn dược. Hoa Kỳ không tiến hành một cuộc đổ bộ trên bộ. Họ đang thực hiện một chiến dịch không quân và hải quân dữ dội đến mức đã sử dụng hết lượng vũ khí dẫn đường chính xác tích trữ trong nhiều năm chỉ trong vài tuần.

Sau khi tấn công hơn 7.000 mục tiêu trên khắp Iran trong ba tuần, Mỹ đã cạn kiệt kho vũ khí tiên tiến của mình với tốc độ chưa từng có. Hỏa tiễn hành trình Tomahawk có giá khoảng 3,5 triệu đô la mỗi chiếc. Bom dẫn đường JDAM, có giá dưới 100.000 đô la, mang cùng trọng tải 1.000 pound với độ chính xác tương đương. Cả hai đều rất cần thiết cho chiến dịch, nhưng trong giai đoạn đầu, sự phụ thuộc chủ yếu vào các loại vũ khí tấn công tầm xa đắt tiền.

Đến ngày thứ tư của Chiến dịch Epic Fury, quân đội Mỹ đã giành được ưu thế trên không. Các chỉ huy chuyển sang sử dụng các loại vũ khí rẻ hơn, tầm ngắn hơn như JDAM, bom chùm và vũ khí không điều khiển – những nguồn dự trữ dồi dào hơn nhiều trong kho dự trữ hiện có. Ngũ Giác Đài đã tấn công hơn 2.500 mục tiêu vào ngày thứ sáu, nhưng việc chuyển sang sử dụng các loại vũ khí rẻ hơn đã dẫn đến sự sụt giảm mạnh chi tiêu hàng ngày sau đợt tấn công chớp nhoáng ban đầu.

Tổng chi phí chiến tranh đã đạt 16,5 tỷ đô la vào ngày thứ mười hai, tăng 46% so với 11,3 tỷ đô la của ngày thứ sáu, theo Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế, gọi tắt là CSIS. Tốc độ tiêu hao hàng ngày đã giảm đáng kể. Mark Cancian, cố vấn cao cấp tại CSIS, nói với Newsweek rằng thời điểm yêu cầu này được đưa ra là bất thường.

“Việc đề xuất một khoản hỗ trợ bổ sung trước khi xung đột kết thúc là không phổ biến, trừ khi xung đột được dự đoán sẽ kéo dài.”

Sự khác biệt về cấu trúc

Sự khác biệt cấu trúc quan trọng nhất vẫn là quy mô. Cuộc chiến Iraq là một cuộc xâm lược trên bộ quy mô lớn với hơn 150.000 quân, tiếp theo là nhiều năm xâm lược và chiến đấu chống nổi dậy. Chiến dịch Epic Fury là một chiến dịch không quân và hải quân mà không có lực lượng bộ binh nào được triển khai và không có kế hoạch ổn định Giai đoạn IV. Một nghiên cứu của RAND ước tính rằng một cuộc xâm lược trên bộ vào Iran sẽ cần từ 500.000 đến 1.000.000 quân—lực lượng mà Mỹ không có sẵn và không thể duy trì về mặt chính trị.

Địa hình của Iran về cơ bản khó khăn hơn nhiều so với Iraq. Với diện tích 1,65 triệu km², Iran lớn gấp khoảng bốn lần Iraq và được bao phủ bởi những dãy núi cao hơn 4.400 mét. Dân số Iran khoảng 90 triệu người, con số này lớn hơn nhiều so với 25 triệu người của Iraq vào năm 2003. Quân đội Iran, xếp hạng thứ 16 trên thế giới, sở hữu các cơ sở ngầm phân tán, hệ thống phòng không tiên tiến và một mạng lưới lực lượng ủy nhiệm trải rộng nhiều quốc gia.

Tuy nhiên, yêu cầu 200 tỷ đô la, chỉ để trang trải cho các hoạt động không quân kéo dài vài tuần cộng với việc bổ sung đạn dược, đã vượt quá số tiền mà Bush chi tiêu hàng năm vào thời điểm cao điểm của chiến dịch tăng cường quân sự ở Iraq với 170.000 quân được triển khai. Một chiến dịch không kích đòi hỏi cơ sở hạ tầng và hậu cần khác với một cuộc xâm lược trên bộ, nhưng chi phí ban đầu lại cao hơn nhiều.

Từ Tổng thống Trump đến Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, các quan chức Tòa Bạch Ốc đã đưa ra những lời giải thích khác nhau về chiến dịch này. Những tuyên bố ban đầu tập trung vào việc phá hủy năng lực hạt nhân và hỏa tiễn đạn đạo của Iran. Chỉ vài ngày sau, mục tiêu được mở rộng sang hải quân Iran. Sau đó, xuất hiện những cuộc thảo luận về việc cắt đứt các mạng lưới ủy nhiệm trên khắp khu vực. Đến tuần thứ hai, các quan chức đã thảo luận về các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Iran.

Ông Hegseth đã giải thích sự khác biệt trong cuộc họp báo hôm thứ Năm, nói rằng phần lớn trong số 200 tỷ đô la không phải là chi phí chiến tranh mà là chi phí xây dựng năng lực quân sự của Mỹ.

“Hãy nghe lời tôi, một trong hàng trăm ngàn người từng chiến đấu ở Iraq và Afghanistan, những người đã chứng kiến các chính quyền trước đây phung phí uy tín của nước Mỹ — đây không phải là những cuộc chiến đó,” ông nói.

Tuy nhiên, đối với nhiều nhà sử học và chuyên gia quân sự, sự mơ hồ này phản ánh những tuần đầu tiên của cuộc chiến ở Iraq, khi mục tiêu chiến tranh được tuyên bố liên tục thay đổi. Vào tháng 3 năm 2003, nhiệm vụ được tuyên bố là giải trừ vũ khí hủy diệt hàng loạt. Đến tháng 4, nhiệm vụ chuyển sang thay đổi chế độ. Đến mùa hè, mục tiêu chuyển sang ổn định và tái thiết.

Các quan chức dưới thời chính quyền Bush đã liên tục đánh giá thấp chi phí của cuộc chiến Iraq. Trước chiến tranh, Giám đốc Văn phòng Quản lý Ngân sách, gọi tắt là OMB Mitch Daniels ước tính cuộc chiến sẽ tiêu tốn 50-60 tỷ đô la. Bộ trưởng Quốc phòng Donald Rumsfeld bác bỏ những ước tính cao hơn là “vô lý”. Dự báo của cố vấn kinh tế Tòa Bạch Ốc Larry Lindsey về chi phí 100-200 tỷ đô la đã bị rò rỉ cho tờ Wall Street Journal năm 2002, và cuối cùng ông đã bị buộc phải rời chức vì sự thẳng thắn của mình.

Mọi ước tính đều sai một cách ngoạn mục. Dự án Chi phí Chiến tranh tại Đại học Brown đã tính toán chi phí trực tiếp lên tới 1,79 ngàn tỷ đô la đến năm 2023, và con số này sẽ tăng lên 2,89 ngàn tỷ đô la khi bao gồm cả chi phí chăm sóc cựu chiến binh dự kiến đến năm 2050.

Yêu cầu 200 tỷ đô la cần 60 phiếu thuận tại Thượng viện, và sự ủng hộ của đảng Dân chủ dường như rất khó xảy ra. Ông Bush không gặp phải trở ngại nào như vậy. Khi ông yêu cầu cấp ngân sách cho Iraq vào mùa xuân năm 2003, ông đã tận dụng được làn sóng ủng hộ sau vụ 11/9. Quốc hội đã thông qua 79 tỷ đô la mà không gặp nhiều kháng cự.

Tổng thống Trump đang yêu cầu số tiền lớn hơn nhiều cho một chiến dịch quy mô nhỏ hơn, với sự ủng hộ của công chúng ít hơn nhiều.

[Newsweek: Trump’s Iran War Already Costs More Than Bush’s Iraq Opening]

 

1. 40 Bài Tĩnh Tâm Mùa Chay - Chúa Nhật Thứ Năm Mùa Chay –Tìm Sự Sống Trong Mất Mát

Có phải bạn cũng giống tôi, cảm thấy câu chuyện về Lagiarô đồng cảm sâu sắc với những người thân yêu trong gia đình? Tất cả mọi thứ trong chúng ta - lời cầu nguyện, ước mơ, khát vọng, kế hoạch, lời van xin và tiếng khóc - đều khao khát Chúa Giêsu làm cho những người thân yêu của chúng ta sống lại, giống như Ngài đã làm với Lagiarô. Hoặc có lẽ bạn cảm thấy mình giống như Martha, kêu cầu Chúa Giêsu thay đổi một tình huống cụ thể, chữa lành nỗi đau, hàn gắn một mối quan hệ đổ vỡ, hoặc giải thoát bạn khỏi tuyệt vọng. Thường thì, trong những tình huống này, chúng ta kêu cầu Chúa như Martha mà nói rằng: “Nếu Chúa ở đây với chúng con, em con đã không chết”, hoặc “Nếu Chúa Giêsu thực sự ở bên con, điều này đã không xảy ra. Chúa có thể giải quyết được - đó chính là bản chất của Ngài.” Đôi khi, như các bạn biết đấy, Chúa không làm cho mọi việc xảy ra theo cách chúng ta muốn. Đôi khi, cuộc sống (và cái chết) có thể thật bí ẩn.

Cũng giống như Martha và Mary, tôi đã cầu xin Chúa Giêsu cho anh trai tôi sống lại. Anh ấy phải thở máy sau một tai nạn xe hơi do vỡ phình động mạch não. Anh ta đã trải qua hai cuộc phẫu thuật để giảm chảy máu và sưng tấy trong não. Bác sĩ nói với chúng tôi rằng anh ta sẽ không chết, nhưng anh ta sẽ không còn là Chris như chúng tôi từng biết. Tôi đã nhờ tất cả những người Công Giáo mà tôi quen biết cầu nguyện - ngay cả những người bạn của anh ta không theo đạo. Tôi đã kêu cầu Chúa với niềm tin rằng Ngài sẽ cho anh ta trở lại với chúng tôi. Tuy nhiên, trong suốt tuần đó, sức khỏe của anh ta ngày càng suy yếu và cuối cùng chúng tôi phải nói lời tạm biệt cuối cùng. Tôi không thể hiểu tại sao Chúa lại không cho anh ta sống lại. Tôi đã kêu cầu Chúa như Martha: “Nếu Ngài ở đây với con, anh trai con đã không chết!”

Chúng ta không phải lúc nào cũng hiểu được những gì Chúa đang làm trong cuộc sống của mình. Đôi khi, đường lối của Ngài có vẻ bí ẩn, thậm chí khiến chúng ta bối rối.

Chúng ta phải đối mặt với những tình huống khó khăn, áp đảo trong cuộc sống. Chúng ta có thể mong đợi Chúa đáp lời kêu than và cầu nguyện của mình vào thời điểm thích hợp, nhưng đôi khi thời điểm của Chúa lại khác. Nếu để điều đó xảy ra, nó có thể dẫn đến tuyệt vọng, cám dỗ chúng ta quay lưng lại với Chúa. Nhiều năm liền, tôi đổ lỗi cho Chúa và thậm chí không thể đối diện với Ngài. Ngài đã không làm cho anh trai tôi trở lại, và tôi đã rất khó khăn để hiểu điều đó. Một ngày nọ, tôi ngồi trước cây Thánh Giá quen thuộc. Tôi ngước nhìn lên, và lần đầu tiên kể từ khi anh trai tôi qua đời, tôi thấy được tình yêu thương. Tôi cảm nhận được tình yêu của Chúa Giêsu qua cây Thánh Giá - Ngài đã chết vì tôi! Tôi nhận thấy vòng tay dang rộng của Ngài. Tôi cảm nhận được Chúa Giêsu muốn ôm lấy tôi, như thể Ngài đang nói: “Têrêsa, Ta ở đây, Ta luôn ở đây, Ta đang chờ con. Hãy đến với Ta, Ta ở cùng con.”

Một số người trong chúng ta cảm thấy muốn đổ lỗi cho Chúa hoặc người khác khi mất đi người thân yêu, hoặc khi đối mặt với những tình huống khó khăn trong cuộc sống. Chúng ta có thể mong đợi Chúa sẽ đáp lời cầu nguyện của mình vào thời điểm thích hợp, nhưng đôi khi thời điểm của Chúa lại khác.

Chúng ta không phải lúc nào cũng hiểu được những gì Chúa đang làm trong cuộc sống của mình. Đôi khi, đường lối của Ngài có vẻ bí ẩn, thậm chí khiến chúng ta bối rối. Tuy nhiên, đức tin dạy chúng ta rằng trong nỗi đau, sự buồn rầu, những khó khăn và gian khổ, tình yêu thương nhân từ của Chúa Giêsu luôn hiện diện. Cuối cùng, những khó khăn này có thể trở thành nguồn ân sủng.

Sơ THERESE MILLS Dòng Thừa Sai Tình Yêu Của Chúa

---

Source:VietCatholic

40 Bài Tĩnh Tâm Mùa Chay

2. Thông điệp của Đức Hồng Y Parolin, Quốc Vụ Khanh Tòa Thánh gửi tới Tổng thống Trump và Israel: Hãy chấm dứt chiến tranh càng sớm càng tốt.

Trả lời câu hỏi của các nhà báo bên lề buổi giới thiệu sách, Đức Hồng Y Pietro Parolin chia sẻ điều ngài sẽ nói nếu đối mặt trực tiếp với Tổng thống Mỹ Donald Trump: “Hãy chấm dứt tình trạng này càng sớm càng tốt vì mối nguy hiểm thực sự là một cuộc leo thang sắp xảy ra.”

Bên lề buổi giới thiệu cuốn sách Lêô XIV: Các người nói tôi là ai? Tôi là con trai của Thánh Augustinô — do nhà xuất bản Cantagalli phát hành và được viết bởi nhà báo Ignazio Ingrao của Vatican và linh mục dòng Augustinô Giuseppe Pagano — Đức Hồng Y Pietro Parolin, Quốc vụ viện Vatican, đã trả lời các câu hỏi của các nhà báo về tình hình quốc tế.

Ngài chia sẻ những gì mình sẽ nói nếu đối mặt trực tiếp với Tổng thống Donald Trump. Vị Hồng Y sẽ nói với ông ấy “hãy chấm dứt tình trạng này càng sớm càng tốt, bởi vì mối nguy hiểm thực sự là một cuộc leo thang sắp xảy ra. Tôi sẽ nói: hãy để Li Băng yên…”

Ngoại trưởng cho biết, thông điệp tương tự cũng cần được “gửi đến người Israel”, để họ thực sự tìm cách “giải quyết mọi vấn đề có thể tồn tại - hoặc mà họ tin là tồn tại - thông qua con đường hòa bình của ngoại giao và đối thoại”.

Khi được hỏi về Đức Giáo Hoàng Lêô, Đức Hồng Y y Parolin cũng trả lời các câu hỏi về cảm giác khi làm việc cùng vị giáo hoàng đầu tiên trong lịch sử đến từ Hoa Kỳ. Ngài giải thích: “Rất dễ dàng. Có sự đối thoại tốt, trao đổi hiệu quả. Ngài lắng nghe rất nhiều, và chúng tôi có mối quan hệ tốt đẹp.”

---

Source:Vatican News

Cardinal Parolin to Trump, Israel: End the war as soon as possible

3. 40 Bài Tĩnh Tâm Mùa Chay. Suy Niệm Chúa Nhật Thứ Năm Mùa Chay. Sống lòng thương xót của Chúa Giêsu hôm nay

Kính thưa quý vị và anh chị em,

Hôm nay là Chúa Nhật thứ Năm Mùa Chay. Kim Thúy xin giới thiệu với quý vị và anh chị em bài suy niệm của Cha Joshua Whitehead trong tuyển tập 40 Bài Tĩnh Tâm Mùa Chay nổi tiếng của Giáo Hội tại Úc có nhan đề Compassio.

Cũng như nhiều người trong anh chị em, tôi đã từng đứng bên mộ người thân yêu. Vào những lúc như thế này, lời nói thường trở nên bất lực vì nỗi đau buồn không giống bất cứ điều gì khác – mang đến những tiếng thở dài “xuất phát từ tận đáy lòng” (Ga 11:33). Vì vậy, không có gì đáng ngạc nhiên khi Chúa Giêsu cũng chia sẻ nỗi đau buồn ấy với những giọt nước mắt dịu dàng. Mùa Chay này, các sách Phúc Âm đã dần dần đưa chúng ta đến gần hơn với lòng thương xót của Chúa Giêsu. Chúa nhật thứ ba Mùa Chay, Ngài đã chữa lành sự cô lập của người phụ nữ và phục hồi phẩm giá cho bà. Chúa nhật thứ tư, Ngài đã chữa lành người đàn ông mù bẩm sinh – không chỉ ban cho ông thị lực về thể chất, mà một lần nữa, phục hồi phẩm giá cho ông. Giờ đây, vào Chúa nhật thứ năm này, Ngài không chỉ làm cho người chết sống lại, mà còn đứng bên mộ người thân yêu.

Tình yêu của Chúa Giêsu không bao giờ trừu tượng hay xa rời thực tế. Ngài gặp gỡ mọi người một cách cá vị, trong cơn khát, trong sự mù quáng, trong nỗi đau buồn của họ. Và hơn 2000 năm sau, Ngài gặp gỡ chúng ta theo cùng một cách – bước vào chính những nơi mà chúng ta cảm thấy trống rỗng, bế tắc hoặc chết chóc nhất. Lòng thương xót của Ngài không chỉ đơn thuần là sự cảm thông, mà là tình yêu hành động, chữa lành, phục hồi và ban sự sống.

Khi Chúa Giêsu tuyên bố: “Ta là sự sống lại và sự sống; ai tin Ta, dù chết cũng sẽ sống” (Ga 11:25), Ngài không chỉ nói với Martha, mà còn với mỗi người chúng ta. Lời tuyên xưng đức tin mạnh mẽ của Martha: “Vâng, thưa Chúa, con tin rằng Chúa là Chúa Kitô, Con Thiên Chúa” (Ga 11:27), xuất phát từ kinh nghiệm về sự hiện diện và tình yêu thương của Ngài, điều đã mở khóa lòng tin và niềm tin của bà. Chúng ta cũng được mời gọi để nói: “Vâng, thưa Chúa, con tin...”

Một trong những khoảnh khắc nổi bật nhất trong bài Tin Mừng hôm nay là khi Chúa Giêsu cầu nguyện lớn tiếng trước khi làm cho Lagiarô sống lại: “Lạy Cha, con cảm tạ Cha vì đã nghe lời cầu nguyện của con. Con biết rằng Cha luôn luôn nghe lời cầu nguyện của con, nhưng con cầu xin Cha cho những người đang đứng xung quanh con, để họ tin rằng chính Cha đã sai con đến” (Ga 11:41-42). Chúa Giêsu cầu nguyện lớn tiếng, không phải để cầu xin.

Không chỉ dành cho chính mình, mà còn cho những người đang lắng nghe, kể cả chúng ta, để cùng nhau chúng ta có thể nghe và được dẫn dắt đến sự tin tưởng và đức tin. Từ tình yêu vô điều kiện của Ngài, Ngài muốn người khác biết được tấm lòng của Cha.

Lòng thương xót ấy cũng được thể hiện khi Chúa Giêsu khóc. Thật là một khoảnh khắc phi thường: Chính Con Thiên Chúa, với những giọt nước mắt trên khuôn mặt, đau buồn cùng với những người bạn hữu của Ngài. Đây không phải là một Thiên Chúa xa cách hay vô cảm, mà là một Đấng chia sẻ nỗi buồn của chúng ta; Đấng biết cảm giác đứng bên mộ phần cùng chúng ta và thốt lên những tiếng thở dài từ tận đáy lòng. Nước mắt của Chúa Giêsu mở ra một cánh cửa vào chính trái tim của Thiên Chúa bởi vì lòng thương xót của Chúa Giêsu tuôn chảy từ Cha, qua Con, đến với chúng ta - và rồi lan tỏa đến những người khác, tất cả đều nhờ quyền năng của Chúa Thánh Thần.

Mùa Chay không chỉ là thời gian chuẩn bị cho Lễ Phục Sinh, mà còn là thời gian để gặp gỡ sự hiện diện của Chúa Giêsu và để tình yêu thương và lòng thương xót của Ngài biến đổi tâm hồn chúng ta. Sự biến đổi sâu sắc này giúp người khác có thể gặp gỡ Ngài qua chúng ta. Lòng thương xót đích thực luôn lan tỏa ra bên ngoài. Khi chúng ta an ủi người đau buồn, thăm viếng người cô đơn, hoặc tha thứ cho ai đó, chúng ta không chỉ bắt chước tình yêu của Chúa Kitô, mà còn trở thành Chúa Kitô cho người khác bằng cách giải phóng những người bị trói buộc.

Trong phép lạ làm cho Lagiarô sống lại, Chúa Giêsu vừa là người bạn đồng hành trong đau khổ, vừa là người ban sự sống mới. Lòng thương xót của Ngài kêu gọi chúng ta ra khỏi những nấm mồ của chính mình và đến với tình yêu của Ngài. Khi chúng ta tiếp tục hành trình Mùa Chay, nguyện xin chúng ta để chính Chúa Giêsu tuôn chảy trong chúng ta, để những người khác cũng có thể tin vào Đấng là sự sống lại và sự sống. Nguyện xin Mùa Chay này đưa chúng ta đến gần hơn với tình yêu, để chúng ta được sai đi chia sẻ tình yêu của Chúa với thế giới.

Cha Joshua Whitehead

---

Source:VietCatholic

40 Bài Tĩnh Tâm Mùa Chay

4. Những điều Netanyahu nói về Chúa Giêsu Kitô và Thành Cát Tư Hãn khiến các Kitô Hữu phẫn nộ

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã phải đối mặt với làn sóng chỉ trích vì trích dẫn lời của nhà sử học Will Durant rằng, “Chúa Giêsu Kitô chẳng có ưu thế nào so với Thành Cát Tư Hãn.”

Trong cuộc họp báo bằng tiếng Anh tại Giêrusalem hôm thứ Năm, Netanyahu đã bảo vệ chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel ở Trung Đông, lập luận rằng phương Tây nên thể hiện sức mạnh của mình.

“Lịch sử chứng minh rằng, thật không may và đáng buồn, Chúa Giêsu Kitô chẳng có ưu thế nào so với Thành Cát Tư Hãn,” ông nói. “Bởi vì nếu bạn đủ mạnh, đủ tàn nhẫn, đủ quyền lực, thì cái ác sẽ thắng cái thiện. Sự hung hăng sẽ thắng sự ôn hòa.”

Những bình luận này đã gây phẫn nộ trên mạng, một số người gọi chúng là “báng bổ”, khiến Netanyahu phải làm rõ ý nghĩa của mình trong một bài đăng trên X, nói rằng “tôi không có ý xúc phạm”. Trong một bài đăng khác, ông nói rằng đó là “tin giả về thái độ của tôi đối với các Kitô hữu, những người được bảo vệ và phát triển mạnh ở Israel”.

“Tôi xin khẳng định rõ: Tôi không hề phỉ báng Chúa Giêsu Kitô tại cuộc họp báo tối nay”, ông nói.

Những phát ngôn của Netanyahu được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang về mối quan hệ giữa Mỹ và Israel giữa hai nước khi hai bên phối hợp tấn công Iran, khiến việc ông viện dẫn Chúa Giêsu trở nên đặc biệt nhạy cảm đối với các tín hữu Kitô và các đồng minh toàn cầu.

Trong cuộc họp báo, Netanyahu nói: “Các bạn biết đấy, nếu mọi người muốn ngây thơ thì họ không thấy được thế giới mà chúng ta đang sống. Trong thế giới này, chỉ có đạo đức thôi là chưa đủ. Chỉ có công bằng thôi là chưa đủ. Chỉ có đúng đắn thôi là chưa đủ.”

Netanyahu nói tiếp rằng “Các bạn biết đấy, một trong những nhà văn vĩ đại nhất của thế kỷ 20, một người mà tôi rất ngưỡng mộ, là nhà sử học Will Durant. Ông ấy đã viết rất nhiều tác phẩm—tôi đã đọc hầu hết chúng—ông ấy cũng viết cuốn Những bài học của lịch sử, một cuốn sách rất ngắn, chỉ khoảng 100 trang, trong đó ông ấy nói rằng, thật không may và đáng buồn, lịch sử chứng minh rằng Chúa Giêsu Kitô chẳng có ưu thế nào so với Thành Cát Tư Hãn.”

“Bởi vì nếu bạn đủ mạnh mẽ, đủ tàn nhẫn, đủ quyền lực, thì cái ác sẽ thắng cái thiện,” Netanyahu nói. “Sự hung hăng sẽ thắng sự ôn hòa.”

Những bình luận này xuất hiện trong bối cảnh rạn nứt ngày càng sâu sắc giữa những người bảo thủ về mối quan hệ của Mỹ với Israel, thường là giữa những người theo chủ nghĩa Phục quốc Do Thái, những người tin rằng việc ủng hộ Israel là điều được Kinh Thánh quy định. Tuy nhiên, đa số Kitô hữu không đồng ý với cách giải thích này.

Ngoài vấn đề tôn giáo, cuộc tranh luận cũng đang diễn ra giữa những người bảo thủ theo chủ nghĩa biệt lập, những người cho rằng mối quan hệ của Hoa Kỳ với Israel không phù hợp với chiến dịch “Nước Mỹ trên hết” mà Tổng thống Trump đã theo đuổi. Tuy nhiên, cũng có những người nói rằng việc nuôi dưỡng một đồng minh như vậy ở Trung Đông, nơi chính quyền cho rằng đang có những mối đe dọa thường trực đối với nước Mỹ, mới đúng là “Nước Mỹ trên hết”.

---

Source:Newsweek

What Netanyahu Said About Jesus Christ and Genghis Khan

5. Thủ tướng Netanyahu nói rằng ông không có ý xúc phạm khi so sánh Chúa Giêsu với Thành Cát Tư Hãn.

Thủ tướng Benjamin Netanyahu phát biểu trên truyền hình tối Thứ Sáu, 20 Tháng Ba, rằng ông “không hề phỉ báng Chúa Giêsu Kitô”, sau một làn sóng phản đối dữ dội về những bình luận ông đưa ra liên quan đến cuộc chiến ở Iran.

Tối thứ Năm, Thủ tướng Netanyahu trích dẫn nhà sử học Will Durant nói rằng: “Lịch sử chứng minh rằng, thật không may và đáng buồn, Chúa Giêsu chẳng có ưu thế nào so với Thành Cát Tư Hãn. Bởi vì nếu bạn đủ mạnh, đủ tàn nhẫn, đủ quyền lực, thì cái ác sẽ thắng cái thiện. Sự hung hăng sẽ thắng sự ôn hòa.”

Trước các phản ứng dữ dội từ các Kitô Hữu, Netanyahu trên truyền hình tối Thứ Sáu nói rằng ý tưởng này là của Durant.

Ông nói: “Là một người hết lòng ngưỡng mộ Chúa Giêsu Kitô, Durant tuyên bố rằng chỉ riêng đạo đức thôi là chưa đủ để bảo đảm sự sống còn. Một nền văn minh ưu việt về mặt đạo đức vẫn có thể sụp đổ trước một kẻ thù tàn nhẫn nếu nó không có sức mạnh để tự vệ.”

“Tôi không có ý xúc phạm ai cả,” ông nói thêm.

Trong số những người chỉ trích Netanyahu có Mario Nawfal, một doanh nhân Do Thái sống tại Dubai với lượng người theo dõi lớn trên mạng xã hội X.

“Anh bạn (ám chỉ Thủ tướng Israel, Benjamin Netanyahu)… đó không phải là điều đáng khoe khoang, đó là một trò đáng xấu hổ tột độ,” Nawfal trách móc. “Israel đã phải tham gia vào cuộc chiến bảo vệ hình ảnh của mình trước thế giới rồi, vậy mà ngay giữa lúc đó ngài Thủ tướng của chúng ta lại quyết định buông câu ‘kẻ mạnh thắng, Chúa là ai chứ?’.”

Hôm thứ Sáu, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết việc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu “bỉ báng Chúa Giêsu Kitô, là điều đáng chú ý”.

“Đối với một người phụ thuộc nhiều vào thiện chí của các tín hữu Kitô ở Hoa Kỳ, việc Netanyahu công khai xúc phạm Chúa Giêsu Kitô, là điều đáng chú ý,” Araghchi nói và đăng kèm một video ghi lại phát biểu của Netanyahu.

Ông Araghchi cho biết, việc Thủ tướng Israel “hết lời ca ngợi” Thành Cát Tư Hãn, “kẻ tàn sát dã man nhất khu vực chúng ta từng chứng kiến, cũng phù hợp với vị thế hiện tại của ông ta như một tên tội phạm chiến tranh bị truy nã”.

Trong bài phát biểu trên truyền hình tối thứ Năm, Netanyahu nói: “Chúa Giêsu Kitô không có lợi thế nào so với Thành Cát Tư Hãn. Bởi vì nếu bạn đủ mạnh, đủ tàn nhẫn, đủ quyền lực, thì cái ác sẽ thắng cái thiện. Sự hung hăng sẽ thắng sự ôn hòa.”

Negar Mortazavi, một người Iran, cải đạo từ Hồi Giáo sang Công Giáo, đang phục vụ tại Trung tâm Chính Sách quốc tế của Hoa Kỳ, lại lạc quan cho rằng tuyên bố của Thủ tướng Israel, Benjamin Netanyahu, tuy có gây sốc cho cô nhưng nó chống lại luận điệu của nhà cầm quyền Iran cho rằng cuộc chiến hiện nay là cuộc chiến giữa một bên là Hồi Giáo Sunni và phương Tây Kitô Giáo chống lại Hồi Giáo Shiite. Tuyên bố của Netanyahu cho thấy không thể đánh đồng giữa Israel và phương Tây Kitô Giáo. Mortazavi nhắc nhở mọi người rằng Netanyahu một người Do Thái Giáo cực đoan vẫn thường tìm cách mỉa mai Kitô Giáo; diễn biến mới này cũng không có gì lạ.

Tình hình căng thẳng trong khu vực đã leo thang kể từ khi Israel và Mỹ cùng phát động các cuộc tấn công nhằm vào Iran vào ngày 28 tháng 2, khiến hơn 1.200 người thiệt mạng, trong đó có cả Lãnh đạo tối cao lúc bấy giờ là Ayatollah Ali Khamenei.

Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn nhắm vào Israel, Jordan, Iraq và các quốc gia vùng Vịnh có đặt các căn cứ quân sự của Mỹ, gây thương vong và thiệt hại về cơ sở hạ tầng, đồng thời làm gián đoạn thị trường toàn cầu và ngành hàng không.

---

Source:Anadolu Agency

Iranian foreign minister says Israeli premier's 'open disdain for Jesus Christ is remarkable'

6. Tòa phúc thẩm Vatican tuyên bố hủy bỏ phiên tòa thế kỷ chống lại một Hồng Y

Tòa phúc thẩm Vatican hôm thứ Ba đã tuyên bố hủy bỏ “phiên tòa thế kỷ” lớn của Tòa Thánh, một đòn giáng mạnh vào cả di sản của Đức Giáo Hoàng Phanxicô lẫn các công tố viên Vatican, những người đã đưa một Hồng Y và một số người khác ra xét xử về các cáo buộc tội phạm tài chính.

Trong phán quyết dài 16 trang, tòa phúc thẩm phán quyết rằng cả Đức Giáo Hoàng Phanxicô lẫn các công tố viên Vatican đều mắc sai sót về thủ tục, dẫn đến việc vô hiệu hóa bản cáo trạng ban đầu chống lại Hồng Y Angelo Becciu và những người khác, và yêu cầu một phiên tòa mới. Tòa án ấn định ngày 22 tháng 6 là ngày bắt đầu phiên tòa mới.

Các luật sư bào chữa cho biết phán quyết như vậy rất quan trọng, nếu không muốn nói là mang tính lịch sử, vì nó tương đương với việc một tòa án Vatican tuyên bố rằng một hành động của Đức Giáo Hoàng không có hiệu lực.

Phán quyết này là một chiến thắng cho bên bào chữa và là một thất bại lớn đối với các công tố viên Vatican, những người đã phải vật lộn để cứu vãn vụ án của mình. Việc truy tố và các bản án năm 2023 chống lại Becciu và những người khác đã được Vatican và cố Giáo hoàng coi là bằng chứng về sự sẵn sàng của ng trong việc trấn áp các hành vi sai trái về tài chính tại Tòa Thánh.

Một vụ án bắt đầu từ một khoản đầu tư ở Luân Đôn và ngày càng lan rộng

Các luật sư của Becciu cho biết phán quyết cho thấy họ đã đúng khi lập luận rằng bên bào chữa đã bị đặt vào thế bất lợi không công bằng ngay từ đầu.

“Nó cho thấy rằng ngay từ thời điểm đầu tiên, chúng tôi đã đúng khi nêu lên việc vi phạm quyền bào chữa và yêu cầu luật pháp được tôn trọng để có một phiên tòa công bằng”, các luật sư của Becciu, Fabio Viglione và Maria Concetta Marzo, cho biết trong một tuyên bố.

Vụ án tập trung chủ yếu vào khoản đầu tư 350 triệu euro (413 triệu đô la) của Vatican vào một bất động sản ở Luân Đôn. Các công tố viên cáo buộc các nhà môi giới và các giám mục Vatican đã bòn rút hàng chục triệu euro tiền phí và hoa hồng từ Tòa Thánh để mua lại bất động sản, sau đó tống tiền Tòa Thánh 15 triệu euro (16.5 triệu đô la) để nhượng lại quyền kiểm soát.

Cuộc điều tra ban đầu đã dẫn đến hai hướng điều tra chính liên quan đến Becciu, người từng là một Hồng Y hàng đầu của Vatican và là ứng viên giáo hoàng tương lai. Ngài bị kết tội tham ô và bị kết án 5 năm rưỡi tù giam. Tòa án đã kết tội tám bị cáo khác về tội tham ô, lạm dụng chức quyền, gian lận và các tội danh khác, đồng thời buộc Tòa Thánh phải bồi thường hàng chục triệu euro (đô la).

Tất cả các bị cáo đều khẳng định mình vô tội và kháng cáo sau phiên tòa kéo dài hai năm, phiên tòa đã hé lộ nhiều bí mật không mong muốn về các khoản tiền chuộc của Giáo hoàng cho các chiến binh Hồi giáo, các cuộc trả thù của Vatican, hoạt động gián điệp và những bê bối khác của Tòa Thánh.

Trong phiên tòa sơ thẩm, các luật sư của Becciu đặc biệt phàn nàn rằng các công tố viên đã không giao nộp đầy đủ bằng chứng cho bên bào chữa, vi phạm quyền được xét xử công bằng của họ. Các công tố viên đã biên tập lại một số tài liệu, giữ lại hồ sơ điện thoại của một nhân chứng quan trọng của bên công tố và biên tập lại các tin nhắn giữa các cầu thủ, lập luận rằng những sự thiếu sót đó là cần thiết để bảo vệ tính bí mật của các cuộc điều tra khác.

Các luật sư bào chữa cũng cáo buộc rằng bốn sắc lệnh bí mật mà Đức Phanxicô đã ký, trao cho các công tố viên quyền hạn rộng rãi để điều tra, đã vi phạm quyền được xét xử công bằng của các bị cáo. Họ chỉ biết về các sắc lệnh này ngay trước khi phiên tòa bắt đầu, vì các sắc lệnh này chưa bao giờ được công bố.

Tòa phúc thẩm đứng về phía bên bào chữa.

Trong phán quyết, tòa phúc thẩm phán quyết rằng một trong những sắc lệnh của Đức Phanxicô - cho phép các công tố viên tiến hành điều tra mà không cần thẩm phán sơ thẩm giám sát - tương đương với một đạo luật đáng lẽ phải được công bố. Việc không công bố nó, hoặc ít nhất là không cho các nghi phạm biết về nó, đã khiến nó trở nên vô hiệu, tòa án phán quyết. Tòa án cũng phán quyết rằng việc các công tố viên Vatican không giao nộp toàn bộ bằng chứng cho bên bào chữa đã làm vô hiệu hóa bản cáo trạng ban đầu của họ.

Phán quyết chống lại sắc lệnh của Đức Giáo Hoàng Phanxicô có thể có những tác động sâu rộng đối với bất cứ phiên tòa mới nào, vì nó đặt ra câu hỏi về hành động của các công tố viên xuất phát từ quyền hạn mà Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã trao cho họ. Quan trọng nhất là vụ bắt giữ nhà môi giới Gianluigi Torzi vào tháng 6 năm 2020, người đã bị giam giữ trong doanh trại Vatican trong 10 ngày để thẩm vấn mà không có cáo buộc hoặc lệnh của thẩm phán, và điện thoại di động cùng máy tính xách tay của ông đã bị tịch thu.

Các luật sư bào chữa hài lòng với phán quyết này.

“Quyết định lịch sử của Tòa phúc thẩm – lần đầu tiên trong lịch sử Vatican, phán quyết rằng một sắc lệnh của Đức Giáo Hoàng là không hợp lệ và vô hiệu do không công bố – theo quan điểm của chúng tôi, dẫn đến việc toàn bộ cuộc điều tra và phiên tòa hoàn toàn vô hiệu”, các luật sư Massimo Bassi và Cataldo Intrieri, đại diện cho cựu quan chức Vatican Fabrizio Tirabassi, cho biết trong một tuyên bố.

Tòa án, do Đức Tổng Giám Mục Alejandro Arellano Cedillo đứng đầu, đã ra lệnh cho các công tố viên nộp toàn bộ tài liệu, “ở dạng gốc”, trước ngày 30 tháng 4. Tòa án cho bên bào chữa thời hạn đến 15 tháng 6 chuẩn bị các kiến nghị của họ trước khi phiên tòa mới bắt đầu vào ngày 22 tháng 6.

Tòa án nhấn mạnh rằng họ không tuyên bố hoàn toàn vô hiệu mọi hành vi của phiên tòa ban đầu, ví dụ như duy trì tư cách của các bên dân sự và các phán quyết trắng án ban đầu. Các luật sư bào chữa cho biết vẫn còn phải xem tòa phúc thẩm sẽ quyết định như thế nào về việc những yếu tố nào của phiên tòa ban đầu có thể được giữ lại và những yếu tố nào phải được làm lại.

Đây là đòn giáng mạnh thứ hai đối với các công tố viên kể từ khi giai đoạn phúc thẩm bắt đầu vào năm ngoái.

Vào tháng Giêng, Tòa án Tối cao của Vatican đã giữ nguyên quyết định của tòa án cấp dưới bác bỏ hoàn toàn đơn kháng cáo của công tố viên đối với phiên tòa đầu tiên vì công tố viên Alessandro Diddi đã phạm một lỗi thủ tục đáng xấu hổ của người mới vào nghề.

Cùng ngày với phán quyết của Tòa án Tối cao, Diddi cũng đã rút lại các phản đối kéo dài nhiều tháng và đột ngột từ chức khỏi vụ án, thay vì đối mặt với khả năng Tòa án Tối cao sẽ ra lệnh cách chức ông.

Đức Leo nói về công lý, sự thống nhất và uy tín

Quyết định hôm thứ Ba được đưa ra chỉ vài ngày sau khi Đức Giáo Hoàng Lêô XIV khai mạc năm tư pháp của Vatican. Đức Leo, một luật sư giáo luật, đã gặp gỡ các thẩm phán và công tố viên giám sát bộ máy tư pháp của Thành phố Vatican vào thứ Bảy. Thành phố này tuân theo bộ luật riêng biệt của mình, được lấy cảm hứng từ bộ luật của Ý có từ thế kỷ trước và luật giáo luật nội bộ của Giáo hội.

Trong bài phát biểu của mình, Đức Leo đã nói về công lý như một phương tiện để thúc đẩy sự thống nhất trong Giáo hội và uy tín trong một thể chế. Một số người cho rằng bài phát biểu của ngài ám chỉ đến việc phiên tòa xét xử Becciu đã phần nào làm tổn hại đến danh tiếng của Tòa Thánh vì nhiều điểm bất thường.

Đức Leo nói: “Việc tuân thủ các biện pháp bảo vệ thủ tục, tính khách quan của thẩm phán, hiệu quả của quyền bào chữa và thời gian tố tụng hợp lý không chỉ đơn thuần là các công cụ kỹ thuật của quá trình tố tụng. Chúng tạo thành các điều kiện mà qua đó việc thực thi chức năng tư pháp có được thẩm quyền đặc biệt và góp phần vào sự ổn định của định chế.”

---

Source:Washington Post

Vatican appeals court declares mistrial in the 'trial of the century' against a cardinal

7. 40 Bài Tĩnh Tâm Mùa Chay: Chúa Nhật Thứ Năm Mùa Chay. Suy niệm trên bức tranh “Thị kiến của tiên tri Êdêkien” ra đời năm 1630 của họa sĩ Francisco Collantes sinh năm 1599 mất năm 1656

Các tiên tri trong Cựu Ước không có một cuộc sống dễ dàng. Họ có nhiệm vụ kép – vừa nhắc nhở dân chúng về sự bất trung liên tục của họ đối với Chúa và những hậu quả của điều đó, vừa khuyến khích dân chúng bắt đầu lại. Điều này được thể hiện rõ nhất trong lời khẩn cầu của Chúa qua miệng tiên tri Êdêkien:

“Hãy quẳng khỏi các ngươi mọi tội phản nghịch các ngươi đã phạm. Hãy tạo cho mình một trái tim mới và một thần khí mới. Hỡi nhà Israel, tại sao các ngươi lại muốn chết? Quả thật, Ta không vui thích gì về cái chết của kẻ phải chết - sấm ngôn của Chúa là Thiên Chúa. Vậy hãy ăn năn trở lại để được sống.” (Ez 18:31-32). Chúa muốn nói rằng chúng ta chỉ sống một nửa cuộc đời nếu chúng ta từ chối giao ước của Ngài được nêu rõ trong Mười Điều Răn.

Êdêkien, vừa là thầy tế lễ vừa là tiên tri, được kêu gọi để tiên tri về sự sụp đổ của Giêrusalem trước quân xâm lược Assyriô. Israel đã đánh mất niềm tin vào Thiên Chúa. Kết quả là bị lưu đày ở Babylon. Quá muộn, dân chúng mới nhận ra sai lầm của mình. Nhưng Thiên Chúa không bao giờ bỏ cuộc. Một lần nữa trong lịch sử, Ngài tự thể hiện mình là Người Chăn Chiên Nhân Lành, có lẽ là sự tương đồng gần nhất với lời tuyên bố của Chúa Giêsu trong Phúc Âm Thánh Gioan. Nếu các nhà lãnh đạo dân chúng không làm tròn bổn phận, thì Thiên Chúa sẵn sàng tiếp quản: “Đây, chính Ta sẽ chăm sóc chiên của Ta và thân hành kiểm điểm. Như mục tử kiểm điểm đàn vật của mình vào ngày nó ở giữa đàn chiên bị tản mác thế nào, thì Ta cũng sẽ kiểm điểm chiên của Ta như vậy. Ta sẽ kéo chúng ra khỏi mọi nơi chúng đã bị tản mác, vào ngày mây đen mù mịt. Ta sẽ đem chúng ra khỏi các dân, tập hợp chúng lại từ các nước và đưa chúng vào đất của chúng. Ta sẽ chăn dắt chúng trên các núi Israel, trong các thung lũng và tại mọi nơi trong xứ có thể ở được. Ta sẽ chăn dắt chúng trong đồng cỏ tốt tươi và chuồng của chúng sẽ ở trên các núi cao Israel. Tại đó chúng sẽ nằm nghỉ trong chuồng êm ái, sẽ đi ăn trong đồng cỏ mầu mỡ trên núi non Israel. Chính Ta sẽ chăn dắt chiên của Ta, chính Ta sẽ cho chúng nằm nghỉ - sấm ngôn của Chúa là Thiên Chúa. Con nào bị mất, Ta sẽ đi tìm; con nào đi lạc, Ta sẽ đưa về; con nào bị thương, Ta sẽ băng bó; con nào bệnh tật, Ta sẽ làm cho mạnh; con nào béo mập, con nào khoẻ mạnh, Ta sẽ canh chừng. Ta sẽ theo lẽ chính trực mà chăn dắt chúng.” (Ez 34:11-16).

Bài đọc thứ nhất hôm nay tiếp tục lời kêu gọi giải phóng của Êdêkien, và toàn bộ lời tiên tri trong Chương 37 rất đáng để đọc. Lời tiên tri này lại xuất hiện trong Thánh lễ Canh thức Lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống. Xét về mặt con người, những người Do Thái lưu vong ở Babylon nghĩ rằng họ coi như đã chết, vì họ mất hết hy vọng và đầy rẫy tội lỗi.

Để mở những nấm mồ tuyệt vọng của người dân và đưa họ trở về vùng đất Israel thân yêu. Trong thời đại của chúng ta, hình ảnh những người Do Thái gầy gò trong các trại tử thần của Đức Quốc xã đã làm sống động tầm nhìn của Êdêkien.

Thánh vịnh đáp ca là lời kêu gọi khích lệ: “Tôi trông cậy vào lời Ngài” (Tv 129:5). Dù cuộc sống của tôi có phần khô khan và đôi khi tôi tự hỏi liệu Chúa có thể vượt qua sự nản lòng của tôi và bỏ qua tội lỗi của tôi hay không, nhưng vịnh gia hứa rằng, “Nơi Chúa có lòng thương xót và sự cứu chuộc trọn vẹn” (Tv 129:7). Chúa đã giải cứu Israel. Ngài cũng sẽ giải cứu tôi. “Ta không vui thích sự chết của bất cứ ai” (Ez 18:32).

Francisco Collantes sinh năm 1599, rất có thể tại Madrid, nơi ông hoạt động nghệ thuật. Ông trở thành bậc thầy về bố cục không gian, kết hợp phong cảnh với việc kể chuyện về các chủ đề tôn giáo. Điều này được minh họa rõ nét nhất trong bức tranh “Sứ mệnh của Êdêkien”, hoàn thành năm 1630. Bức tranh hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng Prado ở Madrid.

Chúa truyền lệnh cho Êdêkien tiên tri về một thung lũng đầy xương khô. Chúng kỳ diệu kết hợp lại, được khoác lên mình da thịt và sống dậy, tượng trưng cho sự phục hồi của Israel. Êdêkien, mặc áo choàng màu xanh đậm, ra hiệu đầy uy quyền khi ông nói chuyện với những hình hài xương khô và được tái sinh đang trỗi dậy từ mộ. Các thi thể được mô tả ở nhiều giai đoạn hồi sinh khác nhau, một số ngước nhìn lên trời như thể thức tỉnh trước hơi thở thiêng liêng (do đó lời tiên tri này được sử dụng trong Thánh lễ Chúa Thánh Thần Ngũ Tuần).

Collantes sử dụng bối cảnh là một vùng đất đầy những tàn tích cổ điển và những mái vòm đổ nát, phản chiếu những thi thể nằm bên dưới. Chúng gợi ý về một sự phục hồi trong tương lai, phù hợp với chủ đề phục sinh của bức tranh. Những ngọn đồi xa và những đám mây góp phần tạo nên một bầu không khí gần như tận thế.

Toàn bộ bức tranh là một sự suy ngẫm về lịch sử, sự suy tàn và sự phục hồi thiêng liêng. Nó nói về niềm hy vọng cứu rỗi và sức mạnh của lời tiên tri.

Đức Ông Graham Schmitzer

---

Source:VietCatholic

40 Bài Tĩnh Tâm Mùa Chay